ELSA Poland

Przez ostatnie tygodnie wspólnie odkodowywaliśmy, co tak naprawdę dzieje się „po drugiej stronie ekranu” – od algorytmów wpływających na nasze decyzje, przez dark patterns i phishing, po deepfake’i i nadzór cyfrowy. W trakcie kampanii staraliśmy się pokazać, że prawa człowieka w erze sztucznej inteligencji nie są abstrakcyjnym hasłem, lecz realnie dotyczą każdej wiadomości, każdego kliknięcia i każdej wyrażonej w sieci zgody. 💻

W centrum naszej kampanii zawsze był człowiek – użytkownik, obywatel, Ty. Chcieliśmy, by każdy post był nie tylko porcją wiedzy, ale też impulsem do zadania sobie prostego pytania: czy w świecie pełnym automatów i danych moje prawa wciąż są realne, a nie tylko „w regulaminie”? 🤝

Choć ta odsłona „Błąd 404: Prawo w trybie incognito” dobiega końca, rozmowa o prawach człowieka w środowisku cyfrowym zdecydowanie się nie kończy. Technologie będą się zmieniać, pojawią się nowe narzędzia i zagrożenia, ale jedno pozostaje stałe – potrzeba krytycznego myślenia i edukacji cyfrowej. 🧠

Dlatego tak ważne jest, aby pozostać uważnym użytkownikiem technologii: czytać regulaminy choćby w skrócie, weryfikować źródła informacji, korzystać z przysługujących uprawnień (np. dostępu do danych, ich sprostowania czy usunięcia) oraz zadawać pytania zawsze wtedy, gdy coś w cyfrowej rzeczywistości „nie gra”. 🌐

Na co dzień warto śledzić działania organizacji, które od lat stoją na straży praw w świecie technologii, takich jak Fundacja Panoptykon czy Stowarzyszenie Demagog.

Dziękujemy, że byliście z nami i do zobaczenia w kolejnych kampaniach! 💜📲

Wyjazd do USA: Koniec z mitami - czas na fakty? Co NAPRAWDĘ czeka cię na granicy? 🗽🌎

Wyobraź to sobie: za Tobą kilkanaście godzin lotu. Jesteś zmęczony, jet lag powoli daje o sobie znać, ale ekscytacja sięga zenitu, bo przez okno widać zarysy amerykańskich drapaczy chmur. Wysiadasz z samolotu, idziesz za tłumem i… trafiasz do długiej kolejki, na końcu której czeka słynny, budzący grozę amerykański oficer imigracyjny.

W internecie krążą legendy o tym, jak trudny i stresujący jest wyjazd do USA. Prawda jest jednak zupełnie, a samo przekroczenie granicy to najczęściej szybka i standardowa procedura, jeśli jesteś dobrze przygotowany!
Jak nie dać się zjeść stresowi i wejść do USA z uśmiechem na twarzy?

🌐 Przed wami kompleksowy przewodnik:

1️⃣ Krok pierwszy ESTA czy Wiza?
Co warto zaznaczyć na początku, to czasy kiedy po wizę turystyczną trzeba było stać w kilometrowych kolejkach pod ambasadą, na szczęście minęły. Dodatkowo, jeśli lecisz w celach turystycznych lub biznesowych na mniej niż 90 dni to wystarczy ci ESTA (Elektroniczny System Autoryzacji Podróży).
🚨 Ważna uwaga! Wniosek wypełniasz online (koszt to 21$), a decyzję dostajesz zazwyczaj w ciągu 72 godzin. Absolutnym wymogiem jest jednak posiadanie paszportu biometrycznego, który musi być ważny przez cały okres planowanego pobytu (a najlepiej o 6 miesięcy dłużej).
Jeśli natomiast planujesz dłuższą wyprawę, naukę w USA lub z jakiegoś powodu Twoja autoryzacja ESTA została odrzucona – wtedy musisz ubiegać się o tradycyjną wizę.

2️⃣ Rozmowa na granicy: Fakty, nie fikcja
Gdy w końcu znajdziesz się przy okienku, oficer imigracyjny (CBP) poprosi o Twój paszport, zrobi Ci zdjęcie i pobierze odciski palców z pomocą elektronicznego czytniku. Zaraz po tym czeka Cię kilka rutynowych pytań,
Czego zazwyczaj chcą się dowiedzieć?
Jaki jest twój cel podróży?
Jak długo zamierzasz zostać?
Gdzie będziesz spać?
Czym zajmujesz się w Polsce?
Złota zasada: Odpowiadaj zwięźle i zgodnie z prawdą. To nie jest czas na żarty z bomb czy wdawanie się w długie i zawiłe opowieści z twojego życia!

3️⃣ Niezbędnik w bagażu podręcznym!
W dzisiejszych czasach wszystko trzymamy w systemach informatycznych, pamiętaj jednak, że technologia bywa zawodna i nie lądujesz w kolejnym kraju europejskim, gdzie wystarczy włączyć bezpłatny roaming, co wiąże się z tym, że możesz od razu nie mieć dostępu do rzeczy w internetowej chmurze lub słono za to zapłacisz! Dlatego zawsze warto mieć przy sobie wydrukowane następujące rzeczy:
bilet powrotny – jest to najważniejszy dowód, że po urlopie opuścisz terytorium USA
potwierdzenie pierwszej rezerwacji noclegu
dowód na to, że masz środki na utrzymanie – karta kredytowa lub trochę gotówki
Z tym wszystkim na pewno przejdziesz kontrolę na granicy!

4️⃣ Celnik też jest człowiekiem, ale kabanosów nie przepuści!
Warto zaznaczyć, że amerykańskie prawo celne jest niezwykle restrykcyjne, jeśli chodzi o wwożenie żywności. Surowo zakazane są świeże owoce, warzywa, nasiona oraz wszelkiego rodzaju mięso i wędliny.
Tak, ta kanapka z szynką od mamy, która została Ci z podróży, może kosztować Cię kilkaset dolarów mandatu, jeśli wywącha ją słynny piesek z "Beagle Brigade”. Najlepsza rada? Zjedz wszystko w samolocie albo wyrzuć do kosza przed kontrolą celną.
Podsumowując wjazd do Ameryki to nic innego jak formalność, która dzieli cię od spełnienia Twojego American Dream. Wystarczy odrobina przygotowania, zdrowy rozsądek… i gotowe! 🇺🇸

Deepfake a ochrona wizerunku - co warto wiedzieć o zgodzie na wykorzystanie Twojego wizerunku? 👨🏻‍💻

Deepfake to jedna z najbardziej dynamicznie rozwijających się technologii wykorzystujących sztuczną inteligencję. W uproszczeniu polega na realistycznej manipulacji obrazem twarzy, lub głosgem, w taki sposób, aby stworzyć wrażenie, że dana osoba mówi lub robi coś, czego w rzeczywistości nigdy nie zrobiła. Systemy oparte m.in. na sieciach GAN 🌐 (Generative Adversarial Networks) - technice umożliwiającej tworzenie realistycznych i prawie niemożliwych do wykrycia efektów wizualnych na pierwszy rzut oka wydających się autentycznych - potrafią rozpoznać szczegóły mimiki, układ twarzy i sposób poruszania się ust, a następnie przenieść je na inną osobę lub całkowicie wygenerowaną postać.

Początkowo technologię tą wykorzystywano głównie do podmiany twarzy w materiałach wideo, jednak dziś obejmuje ona znacznie szerszy zakres - od zmiany pojedynczych cech wyglądu, przez odtwarzanie mimiki twarzy, aż po tworzenie w pełni syntetycznych wizerunków osób, które nie istnieją.

Można wyróżnić kilka rodzajów deepfake:
◾ Podmianę tożsamości (identity swap)
◾ Odtwarzanie twarzy (face reenactment)
◾ Modyfikację atrybutów twarzy (face attributes modification)
◾ Łączenie twarzy (face blending)
oraz tworzenie w pełni syntetycznej twarzy (full synthetic face).

Podmiana tożsamości pozwala zmienić twarz na zdjęciu lub wideo jednocześnie resztę ciała pozostawiając bez zmian. Jako pozytywne przykłady zastosowania można wskazaćmp np branżę filmowej - gdzie dzięki tej technice można dostosować twarz kaskadera do aktora lub umożliwia dogranie scen z pomocą dublera, co przyspiesza produkcję. 🦸

Odtwarzanie twarzy jest technika odtwarzania twarzy lub jej rekonstrukcją - umożliwia ona precyzyjne odtworzenie mimiki oraz ruchów oczu i ust osoby uwiecznionej na nagraniu, co pozwala np na poruszanie twarzą ze zdjęcia

Modyfikacja atrybutów twarzy jest modyfikacją wyglądu i cech twarzy na nagraniach wideo. Pozwala na zmianę atrybutów: kolor oczu, kształt nosa, kości policzkowe, co często jest wykorzystywane w filmie lub reklamie, gdzie można dokonać delikatnej korekty osoby występującej. Przykładem zastosowania tej technologii są filtry w aplikacjach i portalach społecznościowych, które również są swoistym manipulowaniem wyglądem.
Łączenie twarzy polega na połączeniu 2 lub więcej twarzy w celu stworzenia twarzy osoby je przypominającej. W pełni syntetyczna twarz oznacza wytworzenie przez sztuczną inteligencję twarzy osoby, która nie istnieje. 🎭

Choć technologia deepfake oferuje wyraźne korzyści - usprawniając produkcję, poprawiając jakość ujęć czy ułatwiając kreację wizerunku w branży filmowej i reklamowej - nie sposób oceniać jej wyłącznie w pozytywnym świetle. Równolegle niesie ona ze sobą poważne zagrożenia. Wykorzystywana do manipulacji, dezinformacji i podszywania się pod inne osoby, rodzi bowiem głębokie, negatywne konsekwencje zarówno w wymiarze prawnym, jak i społecznym. 🕵🏻

💡 W tym kontekście kluczowe znaczenie ma ochrona wizerunku, który stanowi dobro osobiste chronione przez prawo. Co do zasady rozpowszechnianie wizerunku wymaga zgody osoby przedstawionej, a jej brak może prowadzić do roszczeń cywilnych, takich jak żądanie usunięcia skutków naruszenia, odszkodowania czy zadośćuczynienia. W przypadku deepfake problem jest jeszcze bardziej złożony, ponieważ nawet jeśli ktoś pierwotnie udostępnił swoje zdjęcie lub nagranie, nie oznacza to automatycznie zgody na jego dalsze przetwarzanie, w szczególności na wykorzystanie w materiałach generowanych przez sztuczną inteligencję.

📃 Zgodnie z rozporządzeniem unijnym RODO zgoda na wykorzystanie wizerunku powinna być świadoma, dobrowolna i precyzyjna. W praktyce oznacza to, że powinna jasno określać, w jakim celu i zakresie wizerunek będzie wykorzystywany. W dobie istnienia deepfake coraz większego znaczenia nabiera to, czy zgoda obejmuje również możliwość cyfrowej modyfikacji, łączenia wizerunku z innymi treściami czy tworzenia materiałów syntetycznych. Brak takiego doprecyzowania może prowadzić do naruszenia prawa, nawet jeśli pierwotne wykorzystanie było legalne.

🚨 Deepfake stwarza także realne ryzyko naruszenia dóbr osobistych, takich jak dobre imię, prywatność czy tożsamość. Może być wykorzystywany do oszustw, szantażu czy szerzenia dezinformacji, zwłaszcza że często bardzo trudno odróżnić materiały autentyczne od zmanipulowanych. W zależności od okoliczności sprawy możliwa jest zarówno odpowiedzialność cywilna, jak i karna, np. w przypadku podszywania się pod inną osobę czy wprowadzania w błąd w celu osiągnięcia korzyści.

Na poziomie regulacyjnym coraz większą rolę odgrywają przepisy unijne dotyczące sztucznej inteligencji, w szczególności AI Act, który traktuje technologie takie jak deepfake jako potencjalnie wysokiego ryzyka. Wprowadza on m.in. obowiązek oznaczania treści generowanych przez AI oraz konieczność oceny ich wpływu i potencjalnej szkodliwości. Celem tych regulacji jest zwiększenie przejrzystości oraz ochrona praw jednostki przed nadużyciami.

W praktyce oznacza to, że ochrona przed negatywnymi skutkami deepfake nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa, ale również na świadomości użytkowników. Krytyczne podejście do treści publikowanych w internecie, ostrożność w udostępnianiu własnego wizerunku oraz znajomość przysługujących praw stają się dziś kluczowe. Deepfake to narzędzie o ogromnym potencjale - jednak to, czy zostanie wykorzystane w sposób odpowiedzialny, zależy zarówno od twórców technologii, jak i jej użytkowników. 👥

Czy zastanawiałaś_eś się kiedyś jak dużo informacji o sobie pozostawiasz w sieci? 🤨

➡️ Najnowszy raport Mediapanelu wskazał, że w lutym 2026 roku Internet zanotował rekordową liczbę użytkowników z Polski - ponad 29 milionów, z czego średnio 26,8 miliona dziennie. Użytkowników korzystających ze smartfonów jest kilkukrotnie więcej niż tych, którzy korzystają z komputerów stacjonarnych.

Dane te potwierdzają jedno - korzystanie z Internetu stało się codziennością zdecydowanej większości Polaków. Mimo to, niestety wciąż nie wszyscy są świadomi tego, z jakimi zagrożeniami się to wiąże. 🕵🏻

Każda nasza aktywność w Internecie pozostawia po sobie ślad cyfrowy - każde kliknięcie, każdy wypełniony formularz, czy każda odwiedzona przez strona - pozostawia o nas jakąś wzmiankę.

Czasem mamy wrażenie, że nasz telefon wie o nas więcej niż my sami. Niekiedy nawet żartujemy że ktoś nas podsłuchuje, bo tyle co skończyliśmy pisać ze znajomym o książce, a już otrzymaliśmy powiadomienie, że możemy ją zamówić po promocyjnej cenie. To nie magia, a właśnie ślad cyfrowy. 💡

➡️ Jak to działa w praktyce?
pliki cookie (ciasteczka) - to “cyfrowe okruszki”, które zostawiamy przeglądając Internet - dzięki temu nasza przeglądarka zapamiętuje hasła, ustawienia czy zawartość koszyka. Choć ułatwiają korzystanie z Internetu, są też wykorzystywane przez reklamodawców do śledzenia naszych kroków w sieci i tworzenia profilu zainteresowań
śledzenie lokalizacji - cyfrowy GPS w naszym telefonie pozwala aplikacjom precyzyjnie określać, gdzie obecnie przebywamy, dokąd podróżujemy i gdzie spędzamy wolny czas. Pomimo że zdecydowanie upraszczają korzystanie z map czy zamawianie jedzenia, ich dane są często gromadzone są w tle i sprzedawane firmom reklamowym dane “zbierane” z zegarków sportowych - producenci urządzeń (Apple, Samsung, Garmin) gromadzą wiele danych o aktywności fizycznej, ilości kroków, tętnie oraz nawykach snu, aby rozwijać usługi i personalizować doświadczenia użytkowników. Z drugiej jednak strony, firmy ubezpieczeniowe mogą wykorzystywać je do manipulowania stawkami składek ubezpieczeniowych

Pamiętaj, że w walce algorytmem nie jesteś bezbronny. Dzięki unijnemu rozporządzeniu o ochronie danych (RODO) zyskaliśmy możliwość wglądu do danych przetwarzanych przez algorytmy, usunięcia ich lub wycofania wszelkich zgód marketingowych. 📃

➡️ Co możesz zrobić, aby zadbać o swoją prywatność?
◽ Przejrzyj uprawnienia aplikacji i wyłącz lokalizację tam, gdzie nie jest niezbędna.
◽ Raz na jakiś czas wyczyść pliki cookies w przeglądarce.
◽ Nie klikaj automatycznie „Akceptuję wszystko” – czasem warto poświęcić 10 sekund na odznaczenie zbędnych zgód.

Wylogowanie się z cyfrowego świata jest dziś niemal niemożliwe, ale bycie świadomym użytkownikiem – jak najbardziej. Pamiętaj, że Twoja prywatność w sieci zaczyna się od Twoich ustawień!

Prywatność w internecie – dlaczego jest tak ważna? 🔍
Każdy z nas chce chronić swoje prawa i informacje o sobie. W dobie nowych technologii dane bardzo łatwo trafiają do sieci. Z jednej strony umożliwia to rozwój wielu przydatnych usług, ale z drugiej – ich gromadzenie i wykorzystywanie przez różne podmioty może stwarzać zagrożenia. Dlatego warto wiedzieć, czym jest prawo do prywatności online i jak dbać o swoje dane.

➡️ Czym jest prawo do prywatności online?
Prawo do prywatności w internecie to jedno z podstawowych praw człowieka. Oznacza możliwość ochrony informacji, które pozwalają zidentyfikować konkretną osobę w sieci.
Danymi osobowymi mogą być m.in.:
◾ imię i nazwisko
◾ numer PESEL
◾ adres e-mail zawierający dane personalne
◾ adres IP komputera
Jeśli informacje mogą pomóc w ustaleniu czyjejś tożsamości, podlegają ochronie.

➡️ Jakie dane zostawiamy w internecie?
Każdego dnia zostawiamy w sieci wiele informacji o sobie. Platformy internetowe zbierają je m.in. w celach marketingowych, analitycznych czy do personalizacji treści.
Do naszego śladu cyfrowego należą np.:
◾ dane podawane przy rejestracji (imię, nazwisko, e-mail),
◾ aktywność w sieci: posty, komentarze, polubienia,
◾ obserwowane profile i grupy,
◾ udostępniona lokalizacja,
◾ pliki cookies śledzące aktywność na stronach.
Na podstawie tych danych tworzone są profile użytkowników, które wpływają na to, jakie treści widzimy w internecie.

📎 Prawo do bycia zapomnianym
Każdy ma prawo zażądać usunięcia swoich danych z internetu, jeśli są one np.:
◽ nieaktualne,
◽ nieprawdziwe,
◽ niepotrzebne do celu, w jakim zostały zebrane.
To tzw. prawo do bycia zapomnianym, uregulowane w art. 17 RODO. Jeśli firma lub instytucja opublikowała czyjeś dane, ma obowiązek je usunąć, a także poinformować inne podmioty korzystające z tych danych o żądaniu ich skasowania.

🚨 Jak chronić swoje dane? – kilka prostych zasad
◽ Sprawdź ustawienia prywatności w mediach społecznościowych.
◽ Zastanów się, czy naprawdę chcesz udostępniać swoją lokalizację.
◽ Kontroluj, jakie aplikacje mają dostęp do Twoich danych.
◽ Uważnie czytaj komunikaty o plikach cookies i uprawnieniach aplikacji.
Świadomość tego, jakie dane udostępniamy i komu, to pierwszy krok do lepszej ochrony prywatności w sieci.

➡️ Czy zdarzyło Ci się otworzyć rano maila i zobaczyć informację od znanej Ci firmy kurierskiej, że musisz jeszcze dopłacić złotówkę, aby mogli doręczyć Ci Twoją paczkę, mimo że nie czekałeś na żadną przesyłkę? Pewnie przeczytałeś tego maila i go zignorowałeś, ale czy zastanawiałeś się nad tym co może się za nim kryć?

Tego typu wiadomości to tzw. phishing, czyli przestępstwo polegające na podszywaniu się pod wiarygodne i istniejące podmioty (takie jak firmy kurierskie wymienione w powyższym przykładzie) w celu wyłudzenia poufnych informacji, takich jak loginy, hasła, dane kart kredytowych czy numery PESEL. 👨🏻‍💻

Organizacje zajmujące się wykrywaniem oszustw internetowych szacują, że każdego dnia na całym świecie wysyłanych jest ponad 3,4 miliarda tego typu komunikatów, co czyni je jednymi z najczęściej popełnianych cyberprzestępstw. 🌐

➡️ Jak reagować na takie wiadomości?
Choć sporo osób potrafi od razu rozpoznać taką wiadomość jako oszustwo, to nie każdy wie jak powinien zareagować w takiej sytuacji.

🔹 Warto nie pozostawać biernym, tylko zgłaszać takie komunikaty odpowiednim służbom - w Polsce przyjmowaniem takich zgłoszeń zajmuje się CERT Polska, który zajmuje się analizą, monitorowaniem i reagowaniem na zagrożenia w cyberprzestrzeni.
🔹 Jeśli chcesz zgłosić e-maila wystarczy, że prześlesz go do CERT Polska za pomocą funkcji „prześlij dalej” na adres [email protected], w przypadku smsa wystarczy przesłać go na specjalny nr tel: 8080.
🔹 W zgłoszeniu nie musisz podawać żadnych dodatkowych informacji oraz nie wymaga ono żadnych opłat.

Gorąco zachęcamy do zgłaszania takich incydentów, aby pomóc uchronić inne osoby!

Znasz to uczucie, gdy rozmawiasz ze znajomą o wyjeździe w góry, a chwilę później widzisz na Instagramie reklamy noclegów, butów trekkingowych i biletów? 🤔

Łatwo zażartować, że „telefon nas podsłuchuje”, ale w praktyce najczęściej wystarczy cyfrowy ślad, który pozostawiasz w sieci: wyszukiwane hasła, polubione posty, odwiedzane strony, akceptowane pliki cookie. Na tej podstawie powstaje Twój profil reklamowy – zestaw informacji, który pozwala dopasować komunikaty marketingowe do Twoich cech i zachowań. 🤖🔍

Tzw. targeted ads to reklamy kierowane do ściśle określonych grup odbiorców, spełniających konkretne kryteria: wiek, miejsce zamieszkania, zainteresowania, aktywność online, a czasem również etap życia (np. przeprowadzka, zmiana pracy, planowanie ślubu). Dzięki temu przekaz marketingowy staje się bardziej skuteczny, ale jednocześnie rodzi poważne pytania o granice prywatności, profilowania i wykorzystywania podatności użytkowników.

➡️ Prawo – zwłaszcza europejskie – coraz wyraźniej reaguje na te praktyki. Rozporządzenie o ochronie danych osobowych (RODO) wprost odnosi się do profilowania i marketingu. Administrator ma obowiązek poinformować Cię m.in. o tym, że Twoje dane będą wykorzystywane do zautomatyzowanego podejmowania decyzji, w tym profilowania, a także o celach takiego przetwarzania.

➡️ Masz również prawo w dowolnym momencie wnieść sprzeciw wobec przetwarzania danych na potrzeby marketingu bezpośredniego – co obejmuje także profilowanie w takim celu. Przysługują Ci także inne uprawnienia, w tym prawo dostępu do danych, ich sprostowania, usunięcia oraz cofnięcia udzielonych zgód marketingowych – w praktyce możesz zażądać od firmy wyjaśnienia, jakie dane o Tobie gromadzi, w jakich celach je wykorzystuje i na jakiej podstawie prawnej.

➡️ Dodatkową warstwę ochrony wprowadza Akt o usługach cyfrowych (Digital Services Act, DSA), który nakłada obowiązki przede wszystkim na dostawców platform internetowych, w szczególności bardzo dużych platform. DSA zakazuje wyświetlania reklam opartych na profilowaniu w sytuacji, gdy platforma wie lub powinna z wystarczającą pewnością wiedzieć, że odbiorcą jest dziecko, oraz zabrania targetowania reklam z wykorzystaniem tzw. szczególnych kategorii danych osobowych, takich jak informacje o zdrowiu, poglądach politycznych czy wyznaniu. Ma to szczególne znaczenie w kontekście sytuacji, takich jak Cambridge Analytica, gdzie dane uzyskane z portali społecznościowych były wykorzystywane do wysoce spersonalizowanych kampanii politycznych, mających wpływać na decyzje wyborców.

Co możesz zrobić po swojej stronie?
◽ Sprawdź ustawienia reklam na platformach, z których korzystasz najczęściej – w wielu serwisach możesz ograniczyć lub wyłączyć personalizację reklam oraz edytować kategorie zainteresowań przypisane do Twojego profilu.
◽ Zwracaj uwagę na banery dotyczące plików cookie – nie zawsze musisz automatycznie wybierać „zgadzam się na wszystko”; często możesz zaakceptować tylko te pliki, które są niezbędne do działania strony.
◽ Jeżeli sposób wykorzystania Twoich danych budzi wątpliwości, pamiętaj, że przysługuje Ci prawo sprzeciwu wobec marketingu bezpośredniego oraz prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego (w Polsce – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych).

Czy zdarzyło Ci się kliknąć „odśwież” i odnieść wrażenie, że aplikacja doskonale „wie”, jakie treści chcesz zobaczyć właśnie teraz? To nie przypadek, lecz efekt działania algorytmów, które systematycznie analizują Twoje zachowania po to, aby jak najdłużej utrzymać Twoją aktywność na platformie. 🤖🔍

Dla serwisów społecznościowych najważniejszą wartością staje się uwaga użytkownika. Im dłużej scrollujesz, tym więcej reklam może zostać Ci wyświetlonych, co bezpośrednio przekłada się na zysk platformy. Algorytmy porządkują więc posty w taki sposób, aby maksymalizować Twoje zaangażowanie: reakcje, komentarze, udostępnienia czy oglądanie materiałów do końca. W praktyce często premiowane są treści skrajne lub kontrowersyjne, ponieważ wywołują silniejsze emocje – a tym samym generują więcej interakcji. 📈

Na te mechanizmy zwrócili uwagę nie tylko badacze, ale także ustawodawca europejski. W Unii Europejskiej został przyjęty Akt o usługach cyfrowych (Digital Services Act, DSA), który nakłada na największe platformy szczególne obowiązki w zakresie przejrzystości. Zobowiązuje je m.in. do ujawniania głównych parametrów funkcjonowania systemów rekomendacyjnych oraz do umożliwienia użytkownikom wyboru alternatywnych ustawień feedu, w większym stopniu niezależnych od profilowania. 📝

Dobrym przykładem z praktyki jest sytuacja korporacji Meta, wielokrotnie krytykowanej za to, że algorytmy sprzyjają rozpowszechnianiu treści potencjalnie szkodliwych dla zdrowia psychicznego młodych odbiorców. Ujawnione dokumenty wewnętrzne wskazywały, że spółka miała świadomość tych ryzyk, co stało się przedmiotem szerokiej debaty publicznej, postępowań przed sądami w USA oraz zainteresowania ustawodawców w Unii Europejskiej.

🔊 Coraz częściej mówi się również o potrzebie zapewnienia tzw. „algorytmicznej przejrzystości”, rozumianej jako prawo użytkownika do uzyskania informacji, dlaczego wyświetlane są mu określone treści. W europejskiej debacie wyraźnie zarysowuje się kierunek odchodzenia od modelu całkowitej „czarnej skrzynki” w stronę większej odpowiedzialności i możliwości realnego wpływu użytkownika na kształt jego cyfrowego środowiska informacyjnego.

45 lat historii. 45 lat wspólnie. 45 lat ELSA Poland.

To już tak długo tworzymy wspólnotę zrzeszającą studentki, studentów, absolwentki i absolwentów prawa. Obecnie wielu praktyków, wiele osób, które wspólnie nadal podążają za naszą wizją - „Sprawiedliwy świat, w którym szanuję się godność ludzką i różnorodność kulturową.”

ELSA Poland przez lata to przede wszystkim ludzie. Dziękujemy za wkład każdego, kto działał w naszej organizacji, i pomógł nam zbudować ją przez całą jej historię.

A teraz? ELSA Poland dzisiaj to przede wszystkim pasja i miejsce, w którym młodzi ludzie mogą znaleźć swój entuzjazm i przekuć swoją energię w działanie.

To mnóstwo projektów - konkursów, konferencji, spotkań z praktykami i radości, którą daje nam jeden wspólny cel - zbudowanie czegoś wspaniałego, wspólnie, od podstaw.

To miejsce, w którym każdy student może znaleźć coś dla siebie. Miejsce, w którym można zrealizować swoje plany i się rozwinąć. Ale przede wszystkim, to miejsce jednoczące wspaniałych ludzi, które przez lata łączy kolejne pokolenia.

To 45 lat historii, które budowaliśmy wspólnie.

A jaka będzie ELSA jutro? To zależy od przyszłości, którą zbudują kolejne pokolenia młodych prawniczek i prawników. Wszystkiego najlepszego, ELSA Poland, z okazji 45 urodzin. Życzymy więcej niż 45 następnych! 💙

Z przyjemnością przedstawiamy naszą nową kampanię społeczną „ : Prawo w trybie incognito”, której celem jest zwrócenie uwagi na to, jak rozwój technologii wpływa na nasze podstawowe prawa i wolności w codziennym życiu. 📲

W dobie dynamicznego rozwoju sztucznej inteligencji coraz częściej spotykamy się z sytuacjami, w których decyzje podejmowane są przy wsparciu różnej maści algorytmów. Naszym celem jest zwiększenie świadomości społecznej w zakresie ochrony praw człowieka w środowisku cyfrowym - od prywatności, przez phishing, aż po przejrzystość działania systemów AI. 🤖

Chcemy rozpocząć tą niezwykle ważną dyskusję o tym, jak korzystać z nowych technologii odpowiedzialnie oraz jak chronić jednostkę przed potencjalnymi nadużyciami. Wierzymy, że wiedza to pierwszy krok do budowania bezpiecznego i sprawiedliwego świata cyfrowego.

Posty będą pojawiać się regularnie – obserwujcie nas, by być na bieżąco i lepiej zrozumieć świat, który tworzymy wspólnie z technologią! 👥

➡️ Na początek warto zadać sobie podstawowe pytanie: czym są prawa człowieka w erze sztucznej inteligencji?

Jest to zbiór uniwersalnych zasad, które chronią naszą godność, wolność i równość, również w przestrzeni cyfrowej, gdzie decyzje coraz częściej podejmowane są przez systemy oparte na danych i algorytmach.

➡️ Jak to wygląda w praktyce?

Przykładem jest równe traktowanie - zasada, zgodnie z którą systemy sztucznej inteligencji nie powinny wzmacniać stereotypów ani prowadzić do wykluczenia określonych grup społecznych. W praktyce oznacza to, że np. systemy rekrutacyjne, które oparte są na AI, powinny oceniać kandydatów wyłącznie na podstawie ich kompetencji, a nie uprzedzeń ukrytych w danych.

➡️ Dlaczego to ważne?

Sztuczna inteligencja już dziś wpływa na nasze życie – od mediów społecznościowych, przez zakupy online, aż po decyzje finansowe i zdrowotne. Dlatego tak istotne jest, by rozwój technologii szedł w parze z poszanowaniem praw człowieka.

Dbajmy o nasze prawa – także w świecie cyfrowym. To od nas zależy, jak będzie wyglądała przyszłość.