Cowmandu

"We are excited to introduce our newly launched IT startup, dedicated to providing cutting-edge technology and digital solutions in Kathmandu."

लोकल (स्थानीय) गाईको दूधको तुलनामा होल्स्टिन (Holstein) गाईको दूध बढी सेतो देखिनुको मुख्य कारण दूधमा हुने 'बिटा-क्यारोटिन' (Beta-carotene) नामक तत्वको मात्रा र फ्याट (चिल्लोपन) को मात्रामा फरक हुनु हो।यसका मुख्य कारणहरू यस प्रकार छन्:
१. बिटा-क्यारोटिन र फ्याटको मात्रा (Beta-carotene and Fat Content)लोकल गाईको दूध:
हाम्रो स्थानीय रैथाने गाईहरू (जस्तै: अछामी, लुलु, वा पहाडी गाई) र जर्सी गाईको दूधमा फ्याटको मात्रा बढी हुन्छ। गाईले हरियो घाँस खाँदा त्यसमा भएको पहेंलो पिग्मेन्ट अर्थात् 'बिटा-क्यारोटिन' दूधको फ्याटमा घुल्छ। लोकल गाईमा यो क्यारोटिनलाई सिधै भिटामिन 'ए' मा टुक्राउने क्षमता कम हुने भएकाले त्यो पहेंलोपन दूधमै रहन्छ, जसले गर्दा दूध हल्का पहेंलो देखिन्छ।
होल्स्टिन गाईको दूध: होल्स्टिन गाई (कालो र सेतो टाटा हुने गाई) ले धेरै परिमाणमा दूध दिन्छ। यसको दूधमा पानीको मात्रा बढी र फ्याट (Butterfat) को प्रतिशत रैथाने गाईको तुलनामा कम हुन्छ। फ्याट कम र बिटा-क्यारोटिन पातलो हुने भएकाले यसको दूध गाढा सेतो देखिन्छ।

२. प्रकाशको परावर्तन (Light Scattering)दूधमा मुख्यतया 'केसिन' (Casein) नामक प्रोटिन र साना फ्याटका कणहरू हुन्छन्। यी कणहरूमा प्रकाश परेर ठोक्किँदा सबै रङ्गहरू समान रूपमा फैलिन्छन् (Scattering हुन्छ), जसले गर्दा दूध प्राकृतिक रूपमै सेतो देखिन्छ।होल्स्टिन गाईको दूधमा पहेंलो बनाउने तत्व (क्यारोटिन) कम हुने भएकाले प्रकाश सोझै परावर्तन हुँदा दूध कपास जस्तै सेतो देखिन्छ।
३. आहारा र पालनपोषण (Diet and Feeding)लोकल गाईहरू प्रायः खुला चरनमा हिँड्ने र प्राकृतिक हरियो घाँस, वनस्पति धेरै खाने गर्छन्। हरियो घाँसमा बिटा-क्यारोटिन प्रचुर मात्रामा हुन्छ।व्यावसायिक रूपमा पालिने होल्स्टिन गाईहरूलाई उन्नत जातको दाना, साइलेज र सुक्खा पराल बढी दिइने हुनाले पनि तिनीहरूको दूधमा पहेंलोपन कम भई बढी सेतो देखिन्छ।थप जानकारीका लागि, भैंसीको दूधमा बिटा-क्यारोटिन पूर्ण रूपमा भिटामिन 'ए' मा परिणत हुने भएकाले भैंसीको दूध गाईको भन्दा अझ बढी सेतो हुन्छ।

पाउडर दूध (Milk Powder) ले साधारण तरल दूधलाई एकदमै "झमक्क सेतो" वा अस्वाभाविक रूपमा चम्किलो सेतो बनाउँदैन।
यसका मुख्य कारणहरू यस प्रकार छन्:

वास्तविक असर
बाक्लोपन बढ्छ: पाउडर दूध मिसाउँदा तरल दूधमा भएको पानीको मात्रा घट्छ र दूध गाढा वा बाक्लो हुन्छ।

क्रिम जस्तो रङ: पाउडर दूध मिसाएपछि दूधको रङ झन् गाढा, हल्का पहेंलो वा क्रिम (Creamy) रङको देखिन सक्छ, एकदमै चम्किलो सेतो होइन।

भ्रम र वास्तविकता
मिसावटको शंका: यदि कुनै दूध पाउडर मिसाउँदा अस्वाभाविक रूपमा एकदमै चम्किलो वा "झम सेटो" देखिन्छ भने, त्यसमा केमिकल वा 'डिटर्जेंट' जस्ता हानिकारक तत्व मिसाइएको हुन सक्छ।
प्राकृतिक रङ: शुद्ध दूध र पाउडर दूध दुवैमा हुने 'केसिन' (Casein) नामको प्रोटिन र फ्याटले गर्दा यसको रङ प्राकृतिक सेतो वा हल्का पहेंलो नै हुन्छ।

दूध उमाल्दा भाँडोको तल्लो भागमा टाँसिनु (चिपचिप हुनु) को मुख्य कारण रासायनिक प्रतिक्रिया हो। यसका मुख्य कारणहरू यस प्रकार छन्:
१. प्रोटिन जम्नु (Protein Coagulation)दूधमा वे प्रोटिन (Whey Protein) र केसिन (Casein) हुन्छन्।तापक्रम बढ्दा यी प्रोटिनहरू भाँडोको फेदमा जम्मा हुन्छन्।तातोले गर्दा तिनीहरू कडा भएर भाँडोमा टाँसिन्छन्।
२. चिनीको क्यारामेलाइजेसन (Caramelization of Lactose)दूधमा प्राकृतिक चिनी ल्याक्टोज (Lactose) हुन्छ।भाँडोको तल्लो भाग सिधै आगोको सम्पर्कमा हुने भएकाले त्यहाँ धेरै तापक्रम हुन्छ।धेरै तापले यो चिनी डढ्छ र क्यारामेल (एक प्रकारको च्यापच्यापे तरल) मा परिणत हुन्छ।
३. भारी तत्वहरू तल बस्नु (Sedimentation)दूधमा भएका ठोस पदार्थ र फ्याट (बोसो) का कणहरू पानी भन्दा गह्रौँ हुन्छन्।उम्लिने क्रममा यी भारी कणहरू गुरुत्वाकर्षणका कारण भाँडोको फेदमा बस्छन्।
दूध टाँसिन नदिने उपायहरू:
पानीको प्रयोग: दूध हाल्नुअघि भाँडोको फेदमा थोरै पानी राख्नुहोस्।कम आगो: दूधलाई सधैं सानो वा मध्यम आगोमा उमाल्नुहोस्।चलाइराख्ने: दूध उम्लिरहेको बेला चम्चा वा डडूले फेदसम्म पुग्ने गरी चलाइरहनुहोस्।मोटो फेद भएको भाँडो: पातलो भाँडोको सट्टा मोटो फेद भएको (Heavy-bottomed) भाँडो प्रयोग गर्नुहोस्।

ताजा गाईको दूधमा नाइट्रिक एसिड (Nitric acid) वा सल्फ्यूरिक एसिड (Sulfuric acid) हुँदैन। यी दुवै कडा र हानिकारक रसायनिक प्रकृतिका एसिड हुन्, जुन प्राकृतिक दूधमा कति पनि पाइँदैनन्।

आदरणीय ग्राहक महानुभाव,
काउमान्डु (Cowmandu) को उत्पादनहरू प्रति यहाँको चासो र सोधपुछको लागि धन्यवाद!
हामी तपाईंलाई पूर्ण रूपमा प्रष्ट पार्न चाहन्छौं कि हाम्रो ताजा गाईको दूधमा नाइट्रिक एसिड (Nitric acid) वा सल्फ्यूरिक एसिड (Sulfuric acid) जस्ता कुनै पनि रासायनिक पदार्थहरू हुँदैनन्। यी केमिकलहरू स्वास्थ्यका लागि हानिकारक हुन्छन् र हाम्रो प्राकृतिक दूधमा यसको मात्रा शून्य हुन्छ।
हाम्रो सेवा र उत्पादनका विशेषताहरू यस प्रकार छन्:
दैनिक ताजा संकलन:
हामी हरेक बिहान सबेरै गाईको ताजा दूध दुहुने गर्छौं।

शून्य मिसावट:
दूधमा कुनै पनि प्रकारका प्रिजर्भेभिटिभ्स (दूध नबिग्रने केमिकल) वा अन्य बाह्य रसायनहरू मिसाइँदैन।

समयमै डेलिभरी:
दूध दुहेको केही घण्टाभित्रै, बिहान ८ बजेभन्दा अगाडि नै हामी तपाईंको घरदैलोमा दूध पुर्‍याउँछौं।

काँचो र प्राकृतिक स्वरूप:
यो दूधलाई कुनै प्रोसेसिङ नगरी प्राकृतिक काँचो (Raw milk) स्वरूपमै डेलिभर गरिन्छ।

ताजा दुग्धजन्य उत्पादन:
हाम्रा अन्य दुग्धजन्य उत्पादनहरू पनि कुनै प्रिजर्भेभिटिभ्स नराखी तुरुन्तै ताजा रूपमा तयार गरिन्छन्।

हामी तपाईंसम्म शत-प्रतिशत शुद्ध, प्राकृतिक र स्वास्थ्यवर्धक दूध पुर्‍याउन प्रतिबद्ध छौं। तपाईं निर्धक्क भएर काउमान्डुका उत्पादनहरू प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।
धन्यवाद,
काउमान्डु टिम