Glorious Morning Star Co.,Ltd.
Foliar Fertilizers (liquid/ powder) & soil applicant fertilizer 10:10:5+TE with organic matter for all crops. safety first is for all Labour and staff.
17/04/2026
မြန်မာ့နှစ်သစ်နှင့် အတူ မိဘပြည်သူတွေ အားလုံးကျန်းမာပျော်ရွှင်ကြပါစေ ။
Zaw Zaw Win & Nila Win
MCC (1&2 ) ,Pyawbwe
Glorious Morning Star Co.Ltd ,Pyawbwe
23/01/2026
10:10:5 + TE with organic matter
Morning Star foliar Fertilizer (Liquid)
9 plus foliar Fertilizer (Powder)
Morning Star Co,.Ltd.
21/01/2026
စိန်တစ်လုံး သရက်
သီးခိုင်ဖူးများ အထွက်နှေးလို့ဆွဲထုတ်ခြင်း
Morning Star + နိုင်းပလပ် ( ၁၀၀ စီစီ + ၅၀ ဂရမ်)
Glorious Morning Star Co.,Ltd.
092174296
11/01/2026
ကျမ က ဆီးချိုရှိတာ ၂၀၁၄ ကတည်းက ဆိုတော့ ၁၂ နှစ်ရှိပါပြီ ။
ကျမ က ကော်ဖီကြိုက်သူပါ ။
ကော်ဖီကို ဆီးချို ကော်ဖီတွေကိုကြည့် ရွေးချယ် မသောက်တတ်သူပါ ။
ကော်ဖီကို မနက်တစ်ခွက် ညနေတစ်ခွက် သောက်သုံး ပါတယ်။
တခါတလေ ကျ မနက် မှာ လက်ဖက်ရည်တစ်ခွက် သောက်ပေမယ့် ညနေကျရင်တော့ ကော်ဖီ အမြဲသောက်သူပါ ။
အဓိက ကတော့ ည နက်တဲ့အထိ စာတွေ လုပ်နိုင်ဖို့ သောက်ရင်းကနေ Coffee lover ♥️ ဖြစ်ခဲ့ရသူတွေပါ ။
ကျန်းမာရေးနဲ့ညီညွတ်တဲ့ ကော်ဖီသောက်သုံးခြင်း အနုပညာ
ကော်ဖီက antioxidant ကြွယ်ဝတာကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်အတွက် ကောင်းကျိုးများစွာရှိပေမယ့် သောက်နည်းစနစ်မမှန်ရင် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ ခံစားရနိုင်ပါတယ်။
၁။ မနက်အိပ်ရာနိုးနိုးချင်း ဗိုက်ထဲမှာ ဘာမှမရှိဘဲ မသောက်ပါနဲ့
မနက်နိုးနိုးချင်းမှာ ခန္ဓာကိုယ်က Cortisol (စိတ်ဖိစီးမှုဟော်မုန်း) တွေ ထွက်နေတတ်ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ ကော်ဖီချက်ချင်းသောက်လိုက်ရင် ဟော်မုန်းစနစ်ကို ကမောက်ကမဖြစ်စေပြီး ရင်တုန်တာ၊ စိုးရိမ်စိတ်များတာတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အစာတစ်ခုခုစားပြီးမှ သောက်တာ အကောင်းဆုံးပါ။
အိပ်ယာ က နိုးနိုးချင်း ရေ တခွက် အဝသောက်ပါ ။ သို့မဟုတ် ရေနွေးဖြူ ဖန်ခွက်တခွက်သောက် လျှင်လည်း အူအတွက် ကောင်းကျိုးဖြစ်ပါတယ် ။
၂။ သကြားနဲ့ Creamer လျှော့ပါ
ကော်ဖီကြောင့် ဝလာတာမဟုတ်ဘဲ ကော်ဖီထဲကို ထည့်လိုက်တဲ့ သကြား၊ နို့ဆီနဲ့ Creamer တွေကြောင့် ကိုယ်အလေးချိန်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ Black Coffee (သို့) နို့စိမ်း/နို့စစ်စစ် အနည်းငယ်နဲ့ သောက်တာက ကျန်းမာရေးအတွက် ပိုသင့်တော်ပါတယ်။ Black ကော်ဖီကို နွားနို့နဲ့ ဖျော်သောက်တာ အကောင်းဆုံးပါ ။
၃။ ညနေ ၂ နာရီနောက်ပိုင်း ကော်ဖီကို ရှောင်ပါ ။
Caffeine ဟာ ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ၆ နာရီကနေ ၈ နာရီအထိ ရှိနေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ညဘက် ကောင်းကောင်းအိပ်ပျော်ဖို့အတွက် ညနေစောင်းကတည်းက ကော်ဖီသောက်တာကို ရပ်ထားသင့်ပါတယ်။
၄။ ရေများများပြန်သောက်ပါ ။
ရှေ့မှာပြောခဲ့သလိုပဲ ကော်ဖီက ဆီးရွှင်စေတာကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ရေဓာတ်နဲ့ ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်တွေ ဆုံးရှုံးတတ်ပါတယ်။ ကော်ဖီတစ်ခွက်သောက်တိုင်း ရေတစ်ဖန်ခွက် ပြန်သောက်ပေးတဲ့ အလေ့အကျင့်ကို လုပ်ကြည့်ပါ။
၅။ အရည်အသွေးကောင်းတဲ့ ကော်ဖီစေ့ကို ရွေးချယ်ပါ ။
ဖြစ်နိုင်ရင် Instant Coffee (အသင့်ဖျော်) တွေထက် ကော်ဖီစေ့ကို ကြိတ်ပြီးသောက်တဲ့ Ground Coffee တွေက Chemical ပါဝင်မှုနည်းပြီး ကျန်းမာရေးအတွက် ပိုစိတ်ချရပါတယ်။
Extra Tip (ပိုတက်စီယမ်အတွက်)
အကယ်၍ သင်က ကော်ဖီသောက်ရင်း ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်ကိုပါ ဖြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် ကော်ဖီထဲကို စွန်ပလွန်သီး (Dates) လေးတွေနဲ့ တွဲဖက်စားသုံးပေးလို့ ရပါတယ်။ စွန်ပလွန်သီးမှာ ပိုတက်စီယမ်ဓာတ် ကြွယ်ဝရုံတင်မကဘဲ ကော်ဖီရဲ့ ခါးသက်တဲ့အရသာနဲ့လည်း အရမ်းလိုက်ဖက်ပါတယ်။
ကော်ဖီထဲမှာ Potassium ပါသလား?
ဟုတ်ကဲ့၊ ပါပါတယ်။ ကော်ဖီတစ်ခွက် (8oz) မှာ ပိုတက်စီယမ် 116 mg ခန့် ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါဟာ ပမာဏနည်းတယ်လို့ ထင်ရပေမယ့် တစ်နေ့ကို ၃-၄ ခွက်လောက် သောက်တတ်သူတွေအတွက်တော့ ခန္ဓာကိုယ်အတွက် လိုအပ်တဲ့ ပိုတက်စီယမ် ပမာဏကို အထောက်အကူပြုစေပါတယ်။
ကော်ဖီက Potassium ကို လျော့နည်းစေသလား?
ဒါကတော့ သတိထားရမယ့်အချက်ပါ။ ကော်ဖီမှာပါတဲ့ Caffeine ဟာ ဆီးရွှင်စေတဲ့အာနိသင် (Diuretic effect) ရှိပါတယ်။ ကော်ဖီအလွန်အကျွံသောက်တဲ့အခါ ဆီးခဏခဏသွားရပြီး ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်တွေ ဆီးနဲ့အတူ ပါသွားတတ်ပါတယ်။
ပုံမှန်သောက်ရုံနဲ့တော့ သိသိသာသာ လျော့မသွားပေမယ့် တစ်နေ့ကို ၅ ခွက်နဲ့အထက် သောက်သူတွေမှာတော့ ပိုတက်စီယမ် နည်းပါးတဲ့လက္ခဏာတွေ (ဥပမာ - ကြွက်တက်တာ၊ နုံးတာ) ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
ကော်ဖီသောက်ရင်း Potassium ကို ဘယ်လိုထိန်းမလဲ?
ကော်ဖီကို အရသာရှိရှိသောက်ရင်း ပိုတက်စီယမ်ဓာတ် မလျော့နည်းသွားအောင် အောက်ပါအစားအစာလေးတွေနဲ့ တွဲဖက်စားသုံးပေးသင့်ပါတယ်။
ငှက်ပျောသီး: ပိုတက်စီယမ် အကြွယ်ဝဆုံး အသီးပါ။
အာလူး: မီးဖုတ်ထားတဲ့ အာလူးတစ်လုံးမှာ ပိုတက်စီယမ် တော်တော်များများ ပါဝင်ပါတယ်။
ထောပတ်သီး: ကော်ဖီနဲ့အတူ ထောပတ်သီးတိုစ့် (Avocado Toast) စားပေးတာဟာ အကောင်းဆုံးတွဲဖက်မှုပါ။
ကျောက်ကပ်ဝေဒနာရှင်တွေ ဒါမှမဟုတ် ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်ကို ကန့်သတ်ထားရသူတွေအနေနဲ့တော့ ကော်ဖီသောက်သုံးမှုကို ဆရာဝန်နဲ့ တိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။
ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်သူတွေအတွက်ကတော့ တစ်နေ့ကို ၁-၂ ခွက်ဟာ ပိုတက်စီယမ်ဓာတ်အတွက်ရော၊ စိတ်ကြည်လင်မှုအတွက်ပါ အဆင်ပြေစေပါတယ်။
ကော်ဖီရဲ့ ကောင်းကျိုး/ဆိုးကျိုးတွေကို ကျမ သိသမျှ မျှဝေပေးပါတယ် ။
ထို့အတူ ကော်ဖီပင်နဲ့ အာဟာရ K လိုအပ်ချက် ကိုလည်း ရေးသားနေပါတယ် ။
တကယ်တော့ ကော်ဖီ ပင်က k ချစ်သူ ရယ်ပါ။
Dr.Nila Win
Ph.D Entomology
Technical Consultant
Glorious Morning Star Co.Ltd
10/01/2026
Welcome 2026 !!!
စီးပွားရေးလောကမှာ "ကုန်ပစ္စည်းအရည်အသွေး (Product Quality)" ဟာ ရေရှည်ရပ်တည်နိုင်ဖို့အတွက် အခိုင်မာဆုံးသော အုတ်မြစ်ဖြစ်ပါတယ်။
ကောင်းမွန်တဲ့ အရည်အသွေးရှိခြင်းက လုပ်ငန်းတစ်ခုအတွက် အောက်ပါအကျိုးကျေးဇူးတွေကို ရရှိစေနိုင်ပါတယ်-
ဖောက်သည်၏ ယုံကြည်မှုကို ရရှိခြင်း (Customer Trust)
သုံးစွဲ သူတွေဟာ သူတို့ပေးလိုက်ရတဲ့ ငွေကြေးနဲ့ ထိုက်တန်တဲ့ အရည်အသွေးကို ရရှိတဲ့အခါ အဲဒီကုန်အမှတ်တံဆိပ် (Brand) အပေါ် ယုံကြည်မှု တိုးလာပါတယ်။
ဒီယုံကြည်မှုကပဲ ခိုင်မာတဲ့ ဖောက်သည်အသိုင်းအဝိုင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေတာပါ။
ကြော်ငြာစရိတ် သက်သာခြင်း (Word of Mouth)
အရည်အသွေးကောင်းတဲ့ ပစ္စည်းတစ်ခုဟာ သူ့အလိုလို စကားပြောပါတယ်။
သုံးစွဲသူတွေက စိတ်ကျေနပ်တဲ့အခါ သူတို့ရဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ကို တစ်ဆင့်ပြန်လည် ညွှန်းဆိုကြတဲ့အတွက် ငွေကုန်ကြေးကျများတဲ့ ကြော်ငြာတွေထက် ပိုမိုထိရောက်ပါတယ်။
ရေရှည်အမြတ်အစွန်းနှင့် ရပ်တည်မှု (Long-term Sustainability)
စျေးကွက်ထဲမှာ ပြိုင်ဘက်တွေ ဘယ်လောက်များပါစေ၊ အရည်အသွေးကို ထိန်းထားနိုင်တဲ့ လုပ်ငန်းဟာ ရေရှည်မှာ စျေးကွက်ဝေစုကို ပိုမိုရရှိလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ညံ့ဖျင်းတဲ့ အရည်အသွေးက ခဏတာ အမြတ်ရနိုင်ပေမဲ့ ရေရှည်မှာတော့ လုပ်ငန်းကို ပျက်စီးစေနိုင်ပါတယ်။
အရည်အသွေးအပြင် ဝန်ဆောင်မှုကောင်းမွန်ခြင်း (Customer Service) နဲ့ သင့်တော်တဲ့ စျေးနှုန်း (Fair Pricing) တို့ ပေါင်းစပ်လိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ ပိုမိုအောင်မြင် ဖို့ သေချာပါတယ် လို့ ခိုင်ခိုင်မာ ယုံကြည်ပါတယ် ။
နွေစပါးအတွက် စတင် စက်လည်ပတ်ခြင်း ပါ ခုထိ ကိုယ့် အားနဲ့ သာ လျှောက်လှမ်းစဲပါ ။
Manufactured by # # #
Zaw Zaw Win (B.Agr.Sc)+Dr.Nila Win (Ph.D, Entomology)
Technical Consultant
Glorious Morning Star Co.Ltd
Pyawbwe
09 2174296
20/12/2025
Sharing is caring မို့ ပဲ စိုက် တောင်သူများအတွက်ပါ ။
ပဲပင်တွင် အပင်ငယ်စဥ် အစိုဓါတ်များ၍ ဖြစ်တတ်သော ရောဂါ များ
၁။ Damping-off: ပျိုးပင်ပေါက်ခါစမှာတင် ခါးကကျိုးပြီး လဲသေတာ။
Damping-off (အပင်နာကျခြင်း သို့မဟုတ် ပျိုးပင်သေရောဂါ) ဟာ ပဲခါးရိရောဂါနဲ့ ဆင်တူပေမယ့် များသောအားဖြင့် ပျိုးပင်အဆင့် (Seedling stage) မှာ အဓိက ကျရောက်တဲ့ ရောဂါဖြစ်ပါတယ်။ သူက အပင်တွေ ကြီးထွားလာတဲ့အထိ မစောင့်ဘဲ အစေ့ကနေ အပင်ပေါက်ခါစမှာတင် အမြစ်နဲ့ ပင်ခြေကို တိုက်ခိုက်တာပါ။
Damping-off ရောဂါကို အဓိကအားဖြင့် ပုံစံ (၂) မျိုးနဲ့ တွေ့နိုင်ပါတယ် -
၁။ အပင်မပေါက်ခင် သေခြင်း (Pre-emergence Damping-off)
မျိုးစေ့ကို မြေကြီးထဲ စိုက်လိုက်ပေမယ့် အပင်ပေါက် ထွက်မလာတာမျိုးပါ။
မြေကြီးအောက်မှာတင် မျိုးစေ့က ပုပ်သွားတာ ဒါမှမဟုတ် အပင်ပေါက်လေး ထွက်ခါစမှာတင် မှိုကြောင့် ပုပ်သွားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
တောင်သူအများစုက "မျိုးစေ့ညံ့လို့ အပင်မပေါက်ဘူး" လို့ ထင်တတ်ကြပေမယ့် တကယ်တော့ မြေထဲကမှိုက ဖျက်ဆီးလိုက်တာပါ။
၂။ အပင်ပေါက်ပြီးမှ လဲသေခြင်း (Post-emergence Damping-off)
အပင်လေးတွေ မြေပေါ်ပေါ်လာပြီးမှ ဖြစ်တာပါ။
လက္ခဏာ: မြေကြီးနဲ့ ထိစပ်နေတဲ့ ပင်စည်နေရာမှာ ရေနာဖတ်လို ပျော့ဖတ်ဖတ် ဖြစ်လာပြီး အရောင်ညိုသွားပါတယ်။
ရလဒ်: အပင်ခြေက မခိုင်တော့ဘဲ အပင်လေးတွေဟာ "ခါးကနေ ကျိုးကျသလို" လဲကျသေဆုံးသွားပါတယ်။ ဒီလက္ခဏာက ပဲခါးရိနဲ့ အရမ်းတူပါတယ်။
၂။ Collar Rot (ပဲခါးရိ): ပင်စည်ခြေရင်း (မြေမျက်နှာပြင်နေရာ) မှာ မှိုဖြူစွဲပြီး ပုပ်တာ။
ပဲခါးရိရောဂါ (Collar Rot) ဟာ ပဲမျိုးစုံမှာ အဖြစ်များပြီး အထူးသဖြင့် စိုက်ပျိုးပြီးစ အပင်ပေါက်နှုန်းကို အများဆုံး ထိခိုက်စေတဲ့ မှိုရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီရောဂါနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သိထားသင့်တဲ့ လက္ခဏာတွေနဲ့ ကာကွယ်နှိမ်နင်းနည်းတွေကို အောက်မှာ အနှစ်ချုပ် ဖော်ပြပေးထားပါတယ်။
၁။ ရောဂါလက္ခဏာများ
ပင်ခြေပုပ်ခြင်း: မြေကြီးနဲ့ ထိစပ်နေတဲ့ အပင်ခြေနေရာမှာ အရောင်ညိုလာပြီး ရိပုပ်သွားတတ်ပါတယ်။
မှိုမျှင်ဖြူများ: အပင်ခြေမှာ ဖြူဖွေးတဲ့ မှိုမျှင်လေးတွေကို တွေ့ရတတ်ပြီး နောက်ပိုင်းမှာ မုန်ညင်းစေ့လို အလုံးလေးတွေ (Sclerotia) ဖြစ်လာပါတယ်။
ပင်ညှိုးခြင်း: အပင်ဟာ အောက်ခြေကနေ စပုပ်တဲ့အတွက် အပေါ်ပိုင်းက အရွက်တွေ ဝါလာပြီး တစ်ပင်လုံး ညှိုးချသွားပါတယ်။
အပင်ပေါက်မထွက်ခြင်း: တစ်ခါတရံ အစေ့ကနေ အပင်မပေါက်ခင်မှာတင် မြေကြီးထဲမှာတင် ပုပ်သွားတတ်ပါတယ်။
၂။ ရောဂါဖြစ်စေသောအကြောင်းရင်းများ
စိုထိုင်းဆများခြင်း: မြေကြီးထဲမှာ ရေဝပ်တာ ဒါမှမဟုတ် စိုထိုင်းဆ အရမ်းများတဲ့အခါ မှိုပိုပွားပါတယ်။
အပူချိန်: ပူအိုက်စိုစွတ်တဲ့ ရာသီဥတုမှာ ပိုအဖြစ်များပါတယ်။
မြေထဲရှိမှို: ဒီမှိုဟာ မြေကြီးထဲမှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ အောင်းနေနိုင်ပါတယ်။
၃။ ကာကွယ်နှိမ်နင်းနည်းများ
ပဲခါးရိရောဂါကို ကုသရတာထက် ကြိုတင်ကာကွယ်တာက ပိုထိရောက်ပါတယ်။
မျိုးစေ့လူးနယ်ခြင်း: စိုက်ပျိုးခြင်းမပြုမီ (Thiram) ဒါမှမဟုတ် ကာဘန်ဒါဇင် (Carbendazim) ကဲ့သို့သော မှိုသတ်ဆေးတစ်မျိုးမျိုးနဲ့ မျိုးစေ့လူးနယ်ပြီးမှ စိုက်ပါ။
ထုံးထည့်ခြင်း: မြေချဉ်ငံကိန်း (pH) ညှိပေးဖို့အတွက် ထုံးထည့်ပေးခြင်းက မှိုရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို လျော့နည်းစေပါတယ်။
ရေမဝပ်စေရန်: စိုက်ခင်းအတွင်း ရေစီးရေလာကောင်းအောင် ပြုလုပ်ပါ။
သီးလှည့်စိုက်ခြင်း: ပဲမျိုးတူကို ဆက်တိုက်မစိုက်ဘဲ စပါး၊ ပြောင်း စတဲ့ သီးနှံတွေနဲ့ လှည့်လည်စိုက်ပျိုးပါ။
ဇီဝနည်း: Trichoderma (ထိုင်ကိုဒါးမား) ကဲ့သို့သော အကျိုးပြုမှိုတွေကို မြေခံမှာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုပေးပါ။
၄။ ရောဂါကျရောက်နေလျှင် လုပ်ဆောင်ရန်
အကယ်၍ စိုက်ခင်းထဲမှာ ရောဂါကျနေတဲ့ အပင်တွေကို တွေ့ရင်:
ရောဂါရအပင်ကို အမြစ်ပါမကျန် တူးဖော်ပြီး စိုက်ခင်းအပြင်ဘက်မှာ မီးရှို့ဖျက်ဆီးပါ။
ရောဂါကျတဲ့ ကျင်းနဲ့ ဘေးပတ်ဝန်းကျင် အပင်တွေကို မှိုသတ်ဆေး (ဥပမာ - ကာဘန်ဒါဇင်) ဖျန်းပေးပါ
၃။ Root Rot (အမြစ်ပုပ်): မြေအောက်က အမြစ်တွေ ပုပ်တာကြောင့် အပင်ဝါပြီး ဖြည်းဖြည်းချင်း သေတာ။
Damping-off: ပျိုးပင်ပေါက်ခါစမှာတင် ခါးကကျိုးပြီး လဲသေတာ။
Collar Rot (ပဲခါးရိ): ပင်စည်ခြေရင်း (မြေမျက်နှာပြင်နေရာ) မှာ မှိုဖြူစွဲပြီး ပုပ်တာ။
Root Rot (အမြစ်ပုပ်): မြေအောက်က အမြစ်တွေ ပုပ်တာကြောင့် အပင်ဝါပြီး ဖြည်းဖြည်းချင်း သေတာ။
Preventive measure !!
Topsin-M (သိုင်အိုဖာနိတ် မီသိုင်း - Thiophanate-methyl) ဟာ အခုပြောခဲ့တဲ့ ရောဂါ (၃) မျိုးလုံးအတွက် အသုံးပြုနိုင်တဲ့ စနစ်ဝင်မှိုသတ်ဆေး (Systemic Fungicide) တစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။
Topsin-M က အပင်ရဲ့ အသားထဲအထိ စိမ့်ဝင်ပျံ့နှံ့နိုင်စွမ်းရှိလို့ အမြစ်နဲ့ ပင်စည်မှာ ဖြစ်တဲ့ မှိုရောဂါတွေအတွက် အင်မတန် ထိရောက်ပါတယ်။
၁။ ရောဂါတစ်ခုချင်းစီအတွက် Topsin-M အသုံးပြုပုံ
ပဲခါးရိရောဂါ (Collar Rot): ပင်စည်ခြေရင်းမှာ မှိုစွဲတာဖြစ်တဲ့အတွက် ဆေးဖျန်းတဲ့အခါ အပင်ခြေကို ဆေးရည်ရောက်အောင် လောင်းပေးတာ ဒါမှမဟုတ် ပင်ခြေစိုရွှဲအောင် ဖျန်းပေးတာက ပိုထိရောက်ပါတယ်။
ပျိုးပင်သေရောဂါ (Damping-off): အပင်မစိုက်ခင် မျိုးစေ့လူးနယ်ဆေး အဖြစ် အသုံးပြုရင် အထိရောက်ဆုံးပါ။ အပင်ပေါက်ပြီးမှ ဖြစ်ရင်တော့ ဆေးဖျန်းပေးနိုင်ပါတယ်။
အမြစ်ပုပ်ရောဂါ (Root Rot): အမြစ်မှာ ဖြစ်တာမို့ ဆေးဖျန်းရုံတင်မကဘဲ ဆေးရည်ကို အပင်ခြေရင်း မြေကြီးထဲ စိမ့်ဝင်အောင် လောင်းပေးရပါမယ်။ (Drenching လို့ ခေါ်ပါတယ်။)
၂။ Topsin-M ကို အသုံးပြုရမယ့် နည်းလမ်း (၂) မျိုး
၁။ မျိုးစေ့လူးနယ်ခြင်း (Seed Treatment):
အပင်မစိုက်ခင် မျိုးစေ့ ၁ ကီလိုဂရမ်မှာ Topsin-M ဆေးမှုန့် ၂ ဂရမ်ခန့်နဲ့ သေချာနှံ့အောင် လူးနယ်ပါ။ ဒါက အပင်ပေါက်ခါစမှာ Damping-off မဖြစ်အောင် အကောင်းဆုံး ကာကွယ်ပေးပါတယ်။
၂။ ဆေးဖျန်းခြင်း သို့မဟုတ် ပင်ခြေလောင်းခြင်း (Foliar Spray/Drenching):
ဆေးအညွှန်းပါအတိုင်း (ပုံမှန်အားဖြင့် ရေ ၂၀ လီတာမှာ ဆေးမှုန့် ၂၀-၃၀ ဂရမ်ခန့်) ရောစပ်ပြီး ဖျန်းပေးပါ။
အရေးကြီးချက်: အမြစ်နဲ့ ပင်ခြေရောဂါတွေအတွက် ဖျန်းတဲ့အခါ နော်ဇယ် (Nozzle) ကို အောက်စိုက်ပြီး ပင်ခြေကို ဆေးရည်ထိအောင် ဂရုစိုက်ဖျန်းပါ။
၃။ သိထားသင့်တဲ့ အချက်များ
ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်း: Topsin-M ဟာ ရောဂါအရမ်းကျမှ ဖျန်းတာထက် ရောဂါလက္ခဏာ စတွေ့ချိန် ဒါမှမဟုတ် ရာသီဥတုက စိုစွတ်ပြီး ရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေများချိန်မှာ ကြိုဖျန်းတာက ပိုကောင်းပါတယ်။
ဆေးလဲသုံးခြင်း: Topsin-M ကိုပဲ အမြဲမသုံးဘဲ တခြားဆေးအုပ်စု (ဥပမာ - Mancozeb သို့မဟုတ် Copper အုပ်စု) နဲ့ လဲလှယ်သုံးစွဲပေးရင် မှိုဆေးယဉ်ပါးမှုကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။
Dr. Nila Win
Ph.D Entomology
Technical Consultant
Glorious Morning Star Co.,Ltd.
Crd # photos of Internet
17/12/2025
ခရမ်းချဉ်ပင်၏ အဓိကရန်သူဖြစ်သော Tomato Leaf Miner (သိပ္ပံအမည်: Tuta absoluta) သည် ခရမ်းချဉ်စိုက်တောင်သူများအတွက် အလွန်အန္တရာယ်ရှိသည့် ဖျက်ဆီးတတ်သော ပိုးမွှားတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။
၎င်းသည် တောင်အမေရိကမှ စတင်ပျံ့နှံ့လာပြီး ယခုအခါ မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် ခရမ်းချဉ်ခင်းများကို ဆိုးရွားစွာ ပျက်စီးစေလျက်ရှိသည်။
ခရမ်းချဉ် ရွက်ထွင်းပိုး၏ ထူးခြားချက်များ
၎င်းပိုးသည် အခြားပိုးများနှင့်မတူဘဲ အပင်၏ အစိတ်အပိုင်းအားလုံးနီးပါးကို ဖျက်ဆီးနိုင်စွမ်းရှိသည်။
၁။ ဖျက်ဆီးပုံလက္ခဏာ
အရွက်: လောက်ကောင်ငယ်လေးများသည် အရွက်၏ အပေါ်လွှာနှင့် အောက်လွှာကြားထဲတွင် ဝင်ရောက်စားသောက်သည်။ အစပိုင်းတွင် မြွေလိမ်မြွေကောက် လမ်းကြောင်းငယ်များဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အကွက်ကြီးများ (Irregular Blotches) ဖြစ်လာသည်။ အရွက်များ ခြောက်သွေ့သွားတတ်သည်။
ပင်စည်: အပင်၏ ထိပ်ဖျားပိုင်းနှင့် ပင်စည်ထဲသို့ ထိုးဖောက်စားသောက်တတ်သဖြင့် အပင်နာပြီး ကြီးထွားမှု ရပ်တန့်သွားစေသည်။
အသီး: အသီးကပ်ချိန်တွင် အသီးထဲသို့ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်သည်။ အသီးပေါ်တွင် အပေါက်ငယ်လေးများ တွေ့ရတတ်ပြီး အထဲတွင် ပုပ်သွားတတ်သဖြင့် ဈေးကွက်ဝင်ဆံ့မှု လုံးဝမရှိတော့ပါ။
၂။ ဘဝစက်ဝန်း (Life Cycle)
ဥ: အရွက်အောက်မျက်နှာပြင်တွင် ဥအဖြူရောင်ငယ်လေးများ ဥတတ်သည်။
လောက်ကောင်: အစိမ်းနုရောင်ရှိပြီး အမည်းရောင် ခေါင်းပိုင်းပါရှိသည်။ ဤအဆင့်သည် ဖျက်ဆီးမှုအရှိဆုံး အဆင့်ဖြစ်သည်။
ဖလံကောင်: အရွယ်အစား သေးငယ်ပြီး မီးခိုးညိုရောင်ရှိသည်။ ညဘက်တွင် ပိုမိုလှုပ်ရှားပြီး နေ့ဘက်တွင် အရွက်များကြား ပုန်းအောင်းနေတတ်သည်။
ကာကွယ်နှိမ်နင်းနည်းများ
ဤပိုးသည် ဆေးယဉ်ပါးမှု (Resistance) အလွန်မြန်သဖြင့် နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ပေါင်းစပ်နှိမ်နင်းရန် လိုအပ်သည်။
(က) စိုက်ပျိုးရေးနည်းစနစ်ဖြင့် ကာကွယ်ခြင်း
သီးနှံလှည့်လည်စိုက်ခြင်း: ခရမ်းချဉ်၊ အာလူး၊ ခရမ်းသီး စသည့် (Solanaceae) မိသားစုဝင် မဟုတ်သော သီးနှံများ (ဥပမာ- ပြောင်းဖူး၊ ပဲမျိုးစုံ) နှင့် လှည့်လည်စိုက်ပါ။
သန့်ရှင်းရေး: ပိုးကျနေသော အရွက်နှင့် အသီးများကို ဆွတ်ယူပြီး မီးရှို့ဖျက်ဆီးပါ သို့မဟုတ် မြေမြှုပ်ပါ။
(ခ) ထောင်ချောက်များ အသုံးပြုခြင်း
ဖီရိုမုန်း (Pheromone Trap): အဖိုကောင်များကို ဖမ်းယူရန်အတွက် ဖီရိုမုန်းထောင်ချောက်များ သုံးခြင်းသည် အထိရောက်ဆုံးဖြစ်သည်။
အလင်းထောင်ချောက်: ညဘက်တွင် ဖလံကောင်များကို ဖမ်းရန် အသုံးပြုနိုင်သည်။
(ဂ) ပိုးသတ်ဆေးဖြင့် နှိမ်နင်းခြင်း
ဆေးတစ်မျိုးတည်းကို ဆက်တိုက်မဖြန်းဘဲ အုပ်စုမတူသော ဆေးများကို လှည့်လည်ဖြန်းပေးရပါမည်။ ထိရောက်သော ဆေးများမှာ -
Abamectin
Chlorantraniliprole (ကလိုရန်ထရန်နီလီပရိုး - ဥပမာ: Prevathon)
Spinosad (စပိုင်နိုဆတ်)
Emamectin Benzoate (အီမာမက်တင် ဘန်ဇိုးရိတ်)
သတိပြုရန်
ဤပိုးသည် အလွန်သေးငယ်ပြီး အပင်ထဲတွင် ပုန်းအောင်းနေသဖြင့် ဆေးဖြန်းလျှင် အရွက်ရော အသီးပါ နှံ့စပ်အောင် ဖြန်းပေးရပါမည်။
ပိုးကျရောက်မှု များနေပါက (၃) ရက် သို့မဟုတ် (၅) ရက်တစ်ကြိမ် ဆေးဖြန်းရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။
သင့်စိုက်ခင်းမှာ ပိုးကျရောက်နေတဲ့ လက္ခဏာတွေ ကို အမြဲစစ်ဆေးပါ ။
Monitoring is the best prevention system in Plant Protection.
Crd # # # photos Internet
Author :
Dr.Nila Win
Ph.D Entomology
Technical Consultant
Glorious Morning Star Co.Ltd
Click here to claim your Sponsored Listing.
Category
Contact the public figure
Telephone
Website
Address
5th Street, Pyitharyar Ward, Pyawbwe Myo
Pyawbwe
05211