Unique Civil Engineering
university students special informations (ussi)
ستاسو زیار زمونږ ویاړ
سعیه محصل ابادی وطن است
cell#: +93 786 42 48 40
13/07/2022
د ښونځي کتابونه
لومړي ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1pmJkoNDAOKwMdKcgnyKVjov_AstWKaXl/view?usp=sharing
دوهم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1Ayg6B4Og2a5YsntWEK_6zLP88yDI7xTC/view?usp=sharing
درېیم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1k-Q2GsJZz0rufpbqv-e0SAegZ3FO_kms/view?usp=sharing
څلورم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1WBBSWglb_OCTHaEr-KIpqAkjtBHDMx63/view?usp=sharing
پنځم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1qqUqpnBVeZrjXlaszTR2LSK3vIWdKQrM/view?usp=sharing
شپږم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1Wx6qgZlkpIPUJYq0HZIQQ9Vw9-LdOx73/view?usp=sharing
اووم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1I26PRTPDdMp2ePKAYW7Ud19aNsT-Bk87/view?usp=sharing
اتم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1FN0lylqRzja2D1eIo7B9mvEhJKjyT0il/view?usp=sharing
نهم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1FIVbwpiYV3SgjCs727NZG_KaxNh8ra06/view?usp=sharing
لسم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1AgJATcj7gZyvWSVGsZIjnfggr-TifTVx/view?usp=sharing
يولسم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1_iS6pGLvm6jyVHp-V4bmZXcpj_YQq3Zt/view?usp=sharing
دولسم ټولګي کتابونه:
https://drive.google.com/file/d/1Terksp9D1XRfGFb_pdP1Laq163qhAvE-/view?usp=sharing
26/05/2022
.
د واټـرشیډ یا ابریزه مـدیـریـت Watershed Managemen
د واټرشیډ پیژندګلوي
په لنډ ډول ویلي شو چې واټرشیډ یو هایدرولوجیکي واحد دی. یا واټرشیډ هغه ابریزه ساحه یا ځمکه چې د اورښت څخه ورسته یې سطحې اوبه په طبعي ډول په یوه مرکزي نقطې یا ویالې یا کانال ته راجمع شي، دغه اورښت باران، د واورې ویلي کیدنه او نور اورښتونه کیدای شي. عموماً دغه ساختمانونه په تپه زاره سیمو کې عملي کیږي. او همداشان په هغه سیمو کې چې هلته د تګ امکان کم وي بیا دهغه سیمې د معلوماتو د راټولو لپاره د جعرافیې پروګرام (GIS-Geographic International System) څخه استفاده کیږي.
د واټرشیډ یا ابریزه اړونده اصطلاح ګانې:
د واټرشیډ یا ابریزه اړونده اصطلاح ګانې په لاندې ډول دي.
Watershed--Drainage Area-- Catchment Area--River Basin--Drainage Basin
پورته اصطلاح ګانې هر یو مفهوم یو شي دي خو نظر اندازو ته بیا فرق کوي.
واټرشیډ ډولونه: مایکرو واټرشیډ (Micro-Watershed)،
متواسط واټرشیډ (Sub-Watershed)،
واټرشیډ (Watershed)،
متوسط لوی واټرشیډ (Sub-Basin) او لوي واټرشیډ (Basin).
پورته هره نوعه په خپل وار سره بیله بیلې اندازې لري.
مایکرو واټرشیډ: دغه ډول واټرشیډ ته ابتدایې واټرشیډ هم وایې چې اندازه یې د (0.05-0.50 Km) پورې وي.
متواسط واټرشیډ: دغه واټرشیډ د دوه یا دوه څخه د زیاتو مایکرو واټرشیډونو یوځای کیدو ته وایې چې اندازه یې د (1-10 Km) پورې وي.
واټرشیډ یا ابریزه: دغه واټرشیډ بیا د دوه یا څو متوسطو واټر شیډونه یو ځای کیدو ته وایې چې اندازه یې (10-100 Km) پورې وي.
نوټ: دواټرشیډ یا ابریزه څخه د لویو ذخیرې هم شتون لري چې ورته (Sub-Basin) او (Basin) وایې چې اندازه یې په ترتیب سره (Sub-Basin: 100-1000 Km) او (Basin: 1000-10000 Km) پورې ده.
او هم پورته نوع نظر هرې سیمې ته فرق کوي.
د واټر شیډ اهمیت:
واټرشیډ نه یواځې د یوې موخې لپاره بلکې د بیلابېلو موخو لپاره راغول کیږي.
نظر چاپیریال ساتنې ته یو پاک او پایداره واټرشیډ کولاې شي چې له موږ سره په غذایي، سیاحت او نورو تعمیراتي موادو په منځته راتګ کې کومک وکړي.
یو پایداره او صحي واټرشیډ د یو انساني ژوند د بقا لپاره مهم دی.
د واټرشیډ د جوړولو هدف:
یو واټرشیډ د لاندې موخو لپاره جوړیږي.
د خاورې د خویئدنې د مخنیوي لپاره.
د اوبو ذخیره کول په سم او منظم ډول او هم یوې سیمې ته د شین کمربند ورکول.
د سېلاب کنترول او د هایدرولیکي ساختمانونو د ویجاړۍ مخه نیول.
د زراعتي ساحو ډیرول، او د وچکالۍ مخه نیول.
لپاره د خاورې نوع:
دا چې د غه ساختمانونه په غرنۍ ساحه کې عملي کیږي نو د خاورې نوع یې باید داسې وي چې د قابل نفوذ (د اوبو د جذب) قابلیت ولري ترڅو اوبه وکولاي شي چې په اسانۍ سره د ځمکې لاندې اوبه تغذیه کړي اوبه په سم ډول کنترول شي. که چیرې خاوره د جذب ښه قابلیت ونه لري نو بیا د زیات اورښت په وخت کې د سطحې جریان سبب ګرځي چې په دې سره د واټرشیډ او مربوطه ساحو د تخریب سبب ګرځي. یو ښه ځنګلي خاوره په خپل ځان کې د 40% حجم سره د ابو د جذب قابلیت لري.
#واټرشیډ د بیلابېلو اړخونو څخه:
جیولوجیکې اړخ
هایدرولوجیکې اړخ
ټولنیز اقتصادي اړخ
چاپیریالي اړخ
پورته هریو اړخ به په جلا جلا ډول معرفي شي.
جیولوجیکې اړخ: د واټرشیډ جیولوجیکې اړخ دوه خبرو ته متوجه کیږي.
طبیعي منابع: په دوه مواردو پورې اړه لري، اوبه او خاوره ده.
اوبه: اوبه د ژوند یوه برخه ده چې د لاندې کارونو لپاره استعمالیږي، لکه د څښاک، د برقي انرژۍ د تولید، د کښت او نورو موخو لپاره استعمالیږي. خاوره: د خاورې د استعمال څخه د ژوند بنسټیزي اړتیاوې پوره کیږي، لکه د انسانانوخوراک، د څارویو خوراک، د سوند توکي او داسې نور.
طبیعي خطرونه: په درې مواردو پورې اړه لري، سېلاب، زلزله او د ځمکې ښویئدنه.
هایدرولوجیکې اړخ: د غه اړخ د واټرشیډ په حالت پورې اړه لري چې لاندې حالات په برکې نیسي.
۱- د واټرشیډ د مدیریت او کنترول لپاره د هغه مېلان، د خاورې چسپیش او د سریغ جریان کمول په برکې نیسي.
۲- په دغه اړخ کې د سېلاب کنترول، د موادو د کیناستنی، د خاورې د ساتنې او کښت د هغې اماده کول په برکې نیسي.
ټولنیز او اقتصادي اړخ: په دغه اړخ کې د بزګرانو لپاره د کرنیزې ساحې پراخول او دوي هڅول چې ترڅو هغه شیان وکري چې ګټه یې زیاته وي. ترڅو زیات عاید ترې لاسته راشي.
چاپیریالې اړخ: د واټرشیډ مدیریت په دغه اړخ کې د شینو ساحو زیاتیدل، اوهم یو وړوکی واټرشیډ کولی شي چې یوه واړه ساحه سرسبزه وساتي خو بیا یو غټ واټرشیډ کولای شي چې په نړېواله سطحه سرسبزي او د اقلیم په تغیر کې بشپړ رول ولوبوي.
د واټرشیډ مدیرت: Water Shed Management
د واټرشیډ مدیریت په څه معنا؟
د واټرشیډ مدیرت: هراړخیز اقدامات پدې خاطر چې د واټرشیډ طبعي منابع لکه اوبه ، ځمکه او نباتي پوښښ څخه په پایداره توګه ګټه پورته شي.
د واټرشیډ د مدیریت تخنیکونه:
د یوه سالم واټرشیډ د مدیریت لپاره د لاندې تخنیکونو څخه استفاده کوو.
۱- اګرانومیکي تخنیکونه
۲- نباتي تخنیکونه
۳- واړه انجنیري ساختمانونه
۱- اګرانومیکي تخنیکونه: په دغه تخنیکونو کې لاندې برخې شاملي دي.
ـ د کروندو ساتنه.
ـ د مختلفو حاصلاتو کرل.
ـ د کیمیاوي سرو(کود) جوړول او بیا ورڅخه په کرونده کې استفاده کول.
ـ د وریجو کرلو ته ترجع ور کول (ځکه چې وریجې زیاتو اوبو ته اړتیا لري.
ـ د څارویو کنترول د کروندو څخه.
۲- نباتي تخنیکونه: په دغه تخنیکونو کې لاندې برخې شاملي دي.
۳- واړه انجنیري ساختمانونه: په دغه تخنیکونو کې لاندې برخې شاملي دي.
ـ چک بندونه
ـ استینادي دېوالونه
ـ اوبیلارو جوړول
ـ د اوبو لګولو محافظوي سیستم جوړول (د څاڅکو او لوړه اوبه لګونه په شکل).
ـ تیراس یا چوتري په شکل د ځمکو کرل (هغه سیمې چې یو بل پر سر وي).
د یوه سالم واټرشیډ مدیریت په لاندې خبرو تمرکز کوي:
ـ د ظرفیت او مناسبو شرایط په اساس د ځمکې څخه مناسب او منطقي ګټه پورته کوول.
ـ د ځمکې د تولید ظرفیت لوړول د مناسب حفاظتي تخنیکونو په اساس.
ـ د اوبو موثره ساتنه او ذخیره او د اوبو د منابعو څخه موثره استفاده د څښاک، اوبولګونې او داسې نورو ضروریاتو د استعمال لپاره.
ـ د خاورې او اوبو د ساتني لپاره د مختلفو تخنیکونو څخه استفاده د دې لپاره چې په واټرشیډ کې د کمو یا زیات اوبو مدیرت او هم د بدو غمیزو مخنیوی پکې ترسره شي.
ـ د خاورې د تخریب د مخنیوې لپاره د بیلا بیلو لارو چارو پلي کوول.
ـ د واټرشیډ په مدیرت کې باید ټولنیز، اقتصادي او ادارې فکټورونه په داخل او بیرون د واټرشیډ کې په نظر کې ونیوول شئ.
#ولی واټرشیډ مدیرت اړین دی؟
ـ واټرشیډ یوازینی طبیعي واحد دی چې د هايډرولوژیکي دوران د کلیدي برخو مقدار روښانه کوي. یعنې د یو منظم واټرشیډ په مرسته موږ کولای شو چې د سیمې د اورښت هایدرولوژیکې مقدار معلوم کړو.
Runoff, Q = P- (ET + C + ∆ S) ± L
جریان (Q) = P- (ET + C + ∆ S) ± L
چرته چې:
P اورښت
ET تبخیر
C د خلکو، څارویو او نباتاتوله لوري د اوبو استعمال
∆ S په ذخیره کې بدلون
L = Leakage out (-) of the system or into (+) the system
ـ واټرشیډ یوازینی طبیعي واحد دی چې پروژې/پروګرام ته دپلي کیدو اجازه ورکوي.
ـ د پورتنۍ او لاندینۍ ساحو ترمنځ د اړیکو جوړول، د اوبو حرکت او میلان لرونکي ساحو کې د اوبو له کبله د خطر د راپیدا کیدو ترمنځ اړیکه.
ـ د ځمکې د استعمال اغیزه په اوبو، رسوباتو او د عناصرو په انتقال باندې.
د واټرشیډ د ناسم مدیریت پایلې:
د واټرشیډ د ناسم مدیریت له امله لاندې ستونزي منځته راځي.
ـ د Runoff یا د سطحې جریان زیاتیدل.
ـ Stream Bank Erosion د ویالي د څنګونو تخریب کیدل.
ـ Damage to Habitat د استوګنو د سیمو ویجاړیدل.
ـ Damage to Infra-Structure د انجنیري ساختمانونو له منځه وړل.
ـ Damage to Agriculture Land د زراعتي ساحو خرابول.
ـ Lack of Water for Livestock د څارویو لپاره د څښاک د اوبو کمښت.
ـ Lack of Water for Cultivation د اوبو کمښت د زراعت لپاره.
د واټرشیډ مخې ته عمده ستونزې:
ـ د نفوس زیاتوالی او مخ پر زیاتیدونکي تقضا
ـ د ځمکې استعمال بغیر د مناسب ساتنې تخنیکونونه څخه
ـ د طبعي منابعو بی دریغه استعمال
ـ نامناسب توپوګرافې
ـ د ځمکې ملکیت او کمه ځمکه لرل.
07/05/2022
براورد سیخ بندی .
#معلومات جامع و کاربردی در مورد #سیخبندی و #برآورد آن:
قرار نورم های معماری در ساختمان 50% سیخ بندی خم و کج و 50% مستقیم استفاده می گردد.
نظر به کلاس سیخ ها مقاومت شان( 3000kg/cm2) است، نورم تجربوی ساختمانی استفاده سیخ گول را در فی متر مکعب بدنه آهن کانکریتی قرار ذیل سنجش کرده است.
1. برای پلیت پوشش يا سلب از (35-70 )کیلوگرام فی متر مکعب.
2. در گادر يا بيم از (70-120) کیلوگرام فی متر مکعب.
3.در پایه يا ستون از (160-110 ) کیلوگرام فی متر مکعب.
4.در تهداب يا بنياد از( 35-50 ) کیلوگرام فی متر مکعب.
سیخ و تکنالوژی امور سیخبندی ساختمان:
فولاد اساسا از ترکیب آهن و کاربن ساخته شده است. فرق مهم بین (Cost Iron) و فولاد (Steel) در فیصدی موجودیت کاربن میباشد. اگر فیصدی کاربن کمتر از (0.15 % - 0.3 %) فولاد میباشد و فیصد کاربن از (1.5 % ) و اضافه تر از آن (Cost Iron) میباشد.
سیخ گول های فولادی به قطر 5mm – 50 mm بوده و کمتر از آن سیم گفته میشود. سیخ گول ها به شکل مقطع مربع و دایره وی میباشد که مقطع دایره وی آن زیادتر استفاده میشود. مقطع دایره وی رخدار و بدون رخ میباشد که سیخ رخدار به خاطر چسپش با کانکریت و ضرورت نداشتن به قات نمودن زیاد استفاده میشود.
سیخبندی یکی از پروسه های بسیار مهم تکنالوژیکی امورات ساختمانی میباشد. سیخ تمام بارها را به تنهائی متحمل شده نتوانسته و کانکریت نیز تنها تحت قوه های فشاری کارمیکند، بنأ کار مجموعی این هردو در انحنا بسیار خوب وعالی ارزیابی شده است . مقاومت کانکریت در کشش ( 20-10) مراتبه نسبت به مقاومت ان در مقابل فشار کم تر است واز ین لحاظ است که در ناحیه های کششی سیخ ها را استفاده مینمایند .
سیخهای فولادی اکثرا توسط ولدنگ ویا توسط بسته نمودن کرکاس ها تهیه میشوند و نظر به ضرورت سیخها در نواحی کششی ویا در نواحی که مومنت اعظمی میباشد قرا ر داده میشود .سیخهای که در نواحی کششی ویا فشاری نظربه محاسبه گذاشته میشوند بنام سیخهای کاری ویا سیخهای محاسبوی فعال یاد میشوند ومتباقی سیخهای که نظر به تجارب وبمنظور جلوگیری از بیجاشدن سیخ ها در هنگام کانکریت ریزی و به منظور تقویه بیشتر اتکاها (خصوصادرمواقع زلزله )گذاشته میشود بنام سیخهای ساختمانی یاد میشود .
سیخبندی تهداب ها :
سیخبندی تهداب بخشی از کارهای مهم سیخبندی حساب بشمار میرود وازنظر مشاهدات که در تعمیرات رهایشی صورت گرفته، شیفته تهداب ها به ضخامت 10 سانتی متر قرارداده شده جالی سپل « سیخبدی شده به قسم جالی » گذاشته میشود . جالی های سیخیندی شده بالای شیفته گذاشته میشود وبعدادرصورتیکه نظر به محاسبه ضرورت باشد به قسم کرکاس سیخبندی شده وبالای جالی گذاشته میشود. ناگفته نباید گذاشت سیخبندی که مانند کرکاس باشد اولا آنرا درخارج از تهداب بسته بندی ویا ولدنگاری نموده و بعد از آماده شدن در جایش گذاشته میشود و قالب بندی صورت گرفته وآماده کانکریت ریزی میگردد.
سیخبندی پایه ها:
سیخبندی پایه ها تمام بارها را از گادرهای اصلی واساسی متحمل شده وبه تهداب انتقال میدهد وشروع این کار بعد ازختم سیخبندی ها ی تهداب خوازه «چوبی یافلزی » به اندازه ارتفاع پایه ها به جایهای معینه قرارمیدهد . سیخها به محل پروژه وی شان انتقال داده شده درجاهای معینه که در نقشه مهندسی نشان داده شده قرارداده شود وجهت استوار نگهداشتن آنها و بیجاشدن آن درهنگام ریختن کانکریت وتمام قوه های عرضانی داخلی وبه فاصله های نزدیک سطوه افقی مانند پلیت های پوشش وگادرهای فاصله بین سیخ های ساختمان یا گژدمک بسیارنزدیک میگردد، که نزدیک ترین فاصله از (25-15) سانتی متر واعظمی ترین فاصله در قسمت وسطی پایه به (50-40) سانتی متر میرسد .از اینکه سیخ ها الی شروع قالب بندی به حالت عمودی بماند ، از بیره ها ی چوبی وفلزی استفاده مینما یند.
پایه یک جز فشاری است که بارها در آن یا بصور ت فشاری مرکزی عمل مینماید ، که دراین صورت بنام پایه های فشاری مرکزی ،ویا هم بصورت فشاری غیر مرکزی با یک عین المرکزیت عمل مینماید که در این حالت بنام پایه ها ی فشاری غیر مرکزی یاد میشوند. پایه های آهن کانکریتی بصورت فابریکه ای با کرکاس های ولدنگ شده ویا هم بشکل یک ریخت تهیه میشوند .
سیخ بندی گادر ها :
گادر یک جز انحنایی بوده که رول بیشتر را در آن سیخ و کار یکجایی آن با کانکریت را در بر میگیرد .از اینکه این عنصر ساختمان تمام بارهای عمودی ، بارهای افقی ، بار باد و بار زلزله را متحمل میشود باید د ر سیخ بندی آن دقت خاص بخرج داده شود .گادر ها به گادر های اساسی وفرعی تقسیم میشوند. سیخبندی هردونوع گادر تفاوت چندانی نداشته ولی تفاوت تنها در ابعاد آنها میباشد.
سیخ بندی پلیت پوشش :
سیخ بندی پلیت پوشش یکی از بخشهای بسیار مهم واساسی تکنالوژیکی امور سیخ بندی بشمار میرود .سیخ بندی پلیت پو شش بعداز قالب بندی وتعیین موقعیت آن بروی آهن چادر ویا تخته های چوبی صورت میگیرد .
پلیت های پوشش برعلاوه برداشت وزن خود ، اوزان دیگری نظیر بارهای مرده و زنده منزل را نیز متحمل میشود ، که در تعمیرات صنعتی وزن ماشین ها نیزبه آن علاوه می شود . پلیت های پوشش نظر به اندازه ابعاد شان به پلیت های گادری و پلیت های متکی به اطراف تقسیم میشوند .
در تعمیرات که دارای پلیتهای پوشش متکی به اطراف اند ، سیخها عموما به صورت جالیهای دو قطاره روی هم قرارمیگیرند .
در وایه های جناحی که ختم پلیت بشمار میرود سیخهای کششی به فاصله دهم حصه از وایه کج ودرمحور پایه ویا دیوار قطع میشوند.
سیخ گول:
سیخ گول که در ساختمان استفاده میشود باید بصورت مجموع عاری اززنگ زده گی ، نرمش(سستی) پوستک شدن (ورقه ورقه جدا شدن) شکل نا هموار مقطع باشد و همچنان عاری از چربی و کثافت باشد. نوع فولاد کم کاربن یا فولاد قوی در ساختمان های کانکریتی باید بکار برود تا در برابر فشار وارده بالای ساختمان مقاومت خوب وارد بتواند. سیخهای ساده میتواند دارای مقطع های مربع یا دایروی باشند که نوع دومی آن بیشتر قابل استفاده میباشد. اندازه آنها الی 5 میلی متر بوده قطر کمتر از 5ملی بنام سیم یاد میگردد. سیخهای دایروی معمولأ بی رخ و یا رخدار میباشند که رخدار بیشتر موارد استعمال دارد زیرا چسپش آن با کانکریت خوبتراست و همچنان کاربرد چنین سیخها نیاز به قات کردن ندارد. به هر اندازه که مقاومت سیخ و قطر سیخ بلند برود ضریب ارتجاعیت آن کاهش می آبد. در کارخانه ها به درازای 11.75 متر سیخ گول میسازند.
قرار نورم های معماری در ساختمان 50% سیخ بندی خم وکج و 50% مستقیم استفاده میگردد. نظر به کلاس سیخ ها مقاومت شان( 3000kg/cm2) بوده و ضریب ارتجاعیت آن 2(20*106 )kg/cm میباشد . نورم تجربوی ساختمانی استفاده سیخ گول را در فی متر مکعب بدنه آهن کانکریتی قرار ذیل سنجش کرده است.
1. برای پلیت پوشش از (35-70 )کیلوگرام فی متر مکعب.
2.در گادر از (70-120) کیلوگرام فی متر مکعب.
3.در پایه از (160-110 ) کیلوگرام فی متر مکعب.
4.در تهداب از( 35-50 ) کیلوگرام فی متر مکعب.
سیخ لشم بنام کلاس A ، سیخ مارپیچ بنام کلاس B ، سیخ خار ماهی بنام کلاس C، و سیخ که در بالا و پاین خار ماهی یک خط سرخ است بنام کلاس D یاد میگردد. سیخ های که به عرض انداخته میشوند بنام سیخ های فعال و سیخ های که در فاصله های بزرگ انداخته میشوند بنام سیخ ها منتاژی و یا ساختمانی یاد میگردد. سیخ فعال سیخ وزن بردار بوده اما سیخ ساختمانی و یا منتاژی سیخ وزن بردار نمیباشد و قطر سیخ فعال نظر به سیخ ساختمانی بنابر دیزاین ضخیم تر محاسبه میگردد. اگر در دیزاین تعداد سیخ ها زیاد محاسبه گردد سیخ بندی را در دو طبقه به صورت نورمال 15ملی متر یا 3/2 ام حصه اندازه بزرگ جغل یا اندازه بزرگ سیخ ویا هر کدام که بزرگتر باشد سیخبندی میگردند.
سیخ گول که برای کانکریت استعمال می شود باید دارای چگونگی زیر را دارا باشد:
1- سیخ گول باید با کانکریت چسپش کامل نماید.
2- حدود انقباض و انبساط آن تقریبا معادل انقباض و انبساط کانکریت باشد.
3- قوه های کششی آن باید به حد کافی مقاوم باشد.
4-باید به اسانی قطع خم و ولدنگ گردد.
اقسام گوناگون سیخ گول که تولید آن مروج است عبارت از سیخ های نسبتآ نرم سیخ های با مقاومت کششی متوسط و سیخ های با مقاومت کششی بلند.
سطح جانبی سیخ ها گول معمولا صاف یا درشت (رخدار) می باشد.
قطر سیخهای که تولید می شود و موارد استعمال دارد عبارت اند از:
5,6,7,8,10,12,14,16,18,20,22,24,25,26,28,30,32,34,35,36,38,40,45,56and 63mm
در وقت کانکریت ریزی در موقیعت دقیق آن طوریکه در نقشه نشان داده شده جابجا شود و در وقت کانکریت ریزی و عملیه وایبراتور باید موقیعت آن تغیر نخورد.
انجام سیخ های بدون رخ یا لشم باید جنگگ گردد
و سیخ های رخ دار باید توسط سیم های یک ملی باهم محکم و یا ولدنگ گردد
سیخ هــا:
- ابعاد اصغری مقطع های پایه در تعمیرات نوع یک ریخت کم تر از(250x250)mm انتخاب نمی گردد ، برای اجزای فشاری مرکزی از کانکریت با مارک های 300 , 200 , 150 استفاده میشود و از سیخ های کلاس A-I , A-II , A-III استفاده میگردد.
- معمولاً قطر سیخ های طولانی (12-40)mm تعیین میگردد، فیصدی سیخ بندی تا به 3% می باشد.
فورمول سیخ بندی :
در اینجا: - مساحت مقطع سیخ های طولانی و - مساحت عمومی مقطع.
- فاصله آزاد بین سیخ های طولانی باید از 5cm ، در صورت کانکریت ریزی عمودی 2.5cm و در صورت کانکریت ریزی افقی (برای سیخهای تحتانی یا زیرین) و 3cm برای سیخهای افقی فوقانی یا بالایی کمتر نباشد و فاصله اعظمی بین سیخهای طولانی باید از 40cm بیشتر نباشد. قطر سیخهای عرضانی (بست ها و گژدمک ها) معمولاً (6-10)mm تعین میگردد.
- فاصله بین سیخهای عرضانی بنام قدم یاد می شود، در صورت کرکاس(پیوند سیخ ها) بسته شده 15dو در صورت کرکاس ولدنگ شده 20d (d قطر اصغری سیخ های طولانی ) بیش تر نباشد.
- قدم بست ها در تمام حالات باید از 500mm بیش تر نگردد. در حدود اتصال باید فاصله بین بست ها 10d بیشتر نباشد.
- ضخامت طبقه محافظه وی کانکریت برای سیخهای فعال نظر به قطر آن تعین میگردد:
در صورتی که :20mm d ≤ اقلا ً 20mm
در صورتی که : 20mm < d ≤ 32mmاقلا ً 25mm
در صورتی که :d > 32mm اقلا ً 30mm انتخاب می گردد.
* سیخ های فعال: سیخ هایی که مجموعه باربالای آن وارد میشود ( معمولاً سیخهای تحتانی، چون که بار را اصلاً سیخ های تحتانی برداشت میکند و سیخ های بالایی برای محکم نمودن سیخ های تحتانی بکار میرود ازینرو بارمجموعی بالای سیخهای زیرین وارد میشود لذا در سلب ها گادر ها وغیره میتوان سیخ های تحتانی راسیخ های فعال نامید.)
- ضخامت طبقه محافظوی برای سیخ های عرضانی (بست ها و گژدمک ها) 15mm کمتر نباشد
سیخ بندی ، برآورد ، قالب بندی
سیخ بندی(Reinforcement)
عمومآ به تعقیب قالب بندی این فعالیت آغاز می گردد و معمولا در ساحه تمام نورم های کاری آن به تن حساب می گردد و مانند سایر فعالیت ها نظر به موقعیت آن دارای نورم مختلف می باشد.
قابل ذکر است که عمومآ سیخ زمانیکه قطر آن از 6 ملی متر اضافه می گردد به نام سیخ یاد می گردد پایانتراز آن را به نام سیم یاد می نمایند.
در مجموع سیخ های که دارای قطر 6،8 ملی متر می باشد به شکل رول آن در بازار دریافت می گردد و به شمول 8 ملی الی قطر 40 ملی آن به شکل خاده ها که دارای طول استندرد 11.75 متر می باشد قابل دسترس می باشد .
در کشور ما افغانستان بزرگترین قطر سیخ را که میتوان در بازار دریافت نمود دارای قطر 30 ملی متر می باشد که میتوان از آنها در پل ها استفاده نمود.
جهت اینکه خواسته باشیم تا وزن سیخ را به کمک طول آن دریافت نمایم فارمول را داریم که میتوان توسط آن وزن یک متر هرنوع سیخ را که خواسته باشیم دریافت نمایم فارمول متذکره عبارت است از = d² * 0.617 وزن فی متر سیخ
در فارمول فوق d عبا رت از قطرسیخ به سانتی متر می باشد جهت معلومات بیشتر میتوان مثال ذیل را ارایه نمود.
مثال: وزن چهار خاده سیخ 14 ملی را دریافت نماید؟
حل: ازاینکه تمام خاده های سیخ دارای طول استندرد 11.75 متر می باشد در قدم اول وزن یک متر آنرا دریافت می نمایم.
= 1.4 x 1.4 x 0.617 = 1.209 Kg / mوزن یک متر سیخ 14 ملی
از اینکه طول استندرد تمام خاده های سیخ 11.75 متر می باشد پس داریم که:
= 11.75 x 4 x 1.209 = 56.84 Kg وزن مجموعی 4 خاده سیخ 14 ملی
در قسمت سیخبندی پروژه ها باید یادآوری کرد که این فعالیت نیز چون سایر فعالیت ها در موارد مختلف دارای نورم های جداگانه می باشد که جهت معلومات بیشتر میتوان جدول زیل را ارایه نمود.
۱-شماره
۲-نوع فعالیت
۳-واحد اندازه گیری
۴-مقدار کار
۵-کارگر ماهر
۶-کارگر غیر ماهر
سیخبندی پایه ها الی ارتفاع 4 متر مع قات نمودن آن 113.50 MD/Ton
2-سیخبندی گادر ها و پوشش سقف های کانکریتی مع قات نمودن آن
12.50 MD/Ton
3-سیخبندی کمان ها ، گنبد ها به شمول قات نمودن آن
17.00 MD/Ton
4-سیخبندی تهداب های کانکریتی به شمول قات کردن سیخ آن
1 تن
10.00 MD/Ton
یک تن معادل است با 1000 کیلو گرام.
نقطه قابل ذکر این است که ضایعات در سیخبندی عمومآ مطابق به لایحه طاقت کار 5 فیصد در نظر گرفته می شود.
پروسه قالب بندی
(Shattering or Form working) 6– قالب بندی
واحد آن متر مربع بوده و در جاهای مختلف از قبیل (سپل، کالم، گادر، پیک و سقف ها) دارای نورم های مختلف میباشد در امور قالب بندی عمومآ چوب تخته برای 3 بار قابل استفاده می باشد در حالیکه چوب گول ( دستک یا تیر) را میتوان الی 5 بار در پروژه ها مورد استفاده قرار دهیم.
این فعالیت متشکل از دو بخش عمده و مهم می باشد که میتوان آنرا ذیلا دسته بندی نمود.
1- بیره بندی جهت محکم گیری قالب
2- قالب بندی جهت عیار نمودن پروژه برای کانکریت ریزی
در صورتیکه خواسته باشیم تا این فعالیت به شکل خوب و مطمن انجام گیرد باید قالب ها قبل از جابجا نمودن به شکل درست و اساسی آن توسط تیل موبلایل چریکاری گردد و کوشش به عمل آید تا مقدار پایه های را که نورم بر آن تاکید می نماید در قالب بندی جابجا نموده و در قسمت تحکیم کاری آن سعی به خرچ داد تا قسمت تحتانی پایه ها به شکل درست و اساسی آن تحکیم کاری گردد در صورتیکه کف اطاقها مثلا پرانه باشد در آنصورت باید در قسمت تحتانی پایه ها از چوب گول استفاده بعمل آید تا از فرو رفتن پایه ها در اثنای کانکریت ریزی جلوگیری بعمل آید.
جهت اینکه با نورم انواع مختلف این فعالیت نیز چون سایر فعالیت ها اگاهی و معلومات حاصل نمایم می توان جدول ذیل را ارایه نمود تا به کمک آن بتوانیم با اجرای این فعالیت در سایر بخش ها اگاهی حاصل نمود.
شماره
نوع فعالیت
واحد اندازه گیری
مقدار کار
کارگر ماهر
کارگر غیر ماهر *
1-بیره بندی برای دیوار های الی ارتفاع 4 متر به شمول کندن آن.
1 مترمربع
0.06 MD/m²
0 MD/m²
2
قالب گیری بالکن روی پیک و براکت مع بیره بندی و کندن کاری.
مترمربع
1 مترمربع
0.50 MD/m²
0.12 MD/m²
3
قالب کاری دیوار های مدور
مترمربع
1 مترمربع
0.45 MD/m²
0.14 MD/m²
4
قالب گیری کتاره های منکسر
مترمربع
1 مترمربع
0.50 MD/m²
0.14 MD/m²
5
قالب گیری سقف های همواربه شمول کندن کاری وبیره کاری قالب
مترمربع
1 مترمربع
0.45 MD/m²
0.12 MD/m²
6
قالب گیری کمان ها گنبد هابابیره بندی وکندن دوباره آن
مترمربع
1 مترمربع
0.70 MD/m²
0.15 MD/m²
نوت: قابل ذکر است که مقدار چوب جهت پایه و پشتی نظر به هر فعالیت فرق می نماید همچنان زمانیکه ارتفاع زیاد می گردد نورم طاقت کار آن نیز زیاد میشود.
سیخ هــا:
- ابعاد اصغری مقطع های پایه در تعمیرات نوع یک ریخت کم تر از(250x250)mm انتخاب نمی گردد ، برای اجزای فشاری مرکزی از کانکریت با مارک های 300 , 200 , 150 استفاده میشود و از سیخ های کلاس A-I , A-II , A-III استفاده میگردد.
- معمولاً قطر سیخ های طولانی (12-40)mm تعیین میگردد، فیصدی سیخ بندی تا به 3% می باشد.
فورمول سیخ بندی :
در اینجا:- مساحت مقطع سیخ های طولانی و - مساحت.
عمومی مقطع.
- فاصله آزاد بین سیخ های طولانی باید از 5cm ، در صورت کانکریت ریزی عمودی 2.5cm و در صورت کانکریت ریزی افقی (برای سیخهای تحتانی یا زیرین) و 3cm برای سیخهای افقی فوقانی یا بالایی کمتر نباشد و فاصله اعظمی بین سیخهای طولانی باید از 40cm بیشتر نباشد. قطر سیخهای عرضانی (بست ها و گژدمک ها) معمولاً (6-10)mm تعین میگردد.
- فاصله بین سیخهای عرضانی بنام قدم یاد می شود، در صورت کرکاس(پیوند سیخ ها) بسته شده 15dو در صورت کرکاس ولدنگ شده 20d (d قطر اصغری سیخ های طولانی ) بیش تر نباشد.
- قدم بست ها در تمام حالات باید از 500mm بیش تر نگردد. در حدود اتصال باید فاصله بین بست ها 10d بیشتر نباشد.
- ضخامت طبقه محافظه وی کانکریت برای سیخهای فعال نظر به قطر آن تعین میگردد:
در صورتی که :20mm d ≤ اقلا ً 20mm
در صورتی که : 20mm < d ≤ 32mmاقلا ً 25mm
در صورتی که :d > 32mm اقلا ً 30mm انتخاب می گردد.
* سیخ های فعال: سیخ هایی که مجموعه باربالای آن وارد میشود ( معمولاً سیخهای تحتانی، چون که بار را اصلاً سیخ های تحتانی برداشت میکند و سیخ های بالایی برای محکم نمودن سیخ های تحتانی بکار میرود ازینرو بارمجموعی بالای سیخهای زیرین وارد میشود لذا در سلب ها گادر ها وغیره میتوان سیخ های تحتانی راسیخ های فعال نامید.)
- ضخامت طبقه محافظوی برای سیخ های عرضانی (بست ها و گژدمک ها) 15mm کمتر نباشد
کاپی وشیر فراموش تان نشود .
با دوستان تان شریک بسازد
30/12/2021
دا چې د واش موضوع یوه ډیره پراخه موضوع ده او دلته ما د واش په اړه لنډ او مختصر معلومات چې د بېلا بیلو مرجعو څخه راټول شوي دي ترتیب کړې دي، ترڅو ګرانو همسلکو ته یوه مفکوره ور کړي.
که بیا هم د چا نور معلومات په کار و نو زه مو خدمت کې یم.
راټولونکی: انجنیر عصمت الله عصمتي
Water, Sanitation and Hygiene (WASH)
(اوبه، نظافت او حفظ الصحه)
د اوبو، نظافت او حفظ الصحه چې په عامه توګه ډیری خلک ورته د (WASH) کلیمه کاروي، چې دغه څلور توري د انګلیسي د لاندې کلیمو څخه اخیستل شوي دي.
(WASH): W—Water, S—Sanitation, A—And, H—Hygiene
دغه کلیمې یو بل سره ډیرې نېژدې اړیکې لري، پاکو اوبو ته لاسرسۍ روغتیا او ښې حفظ الصحې سره مرسته کوي، دا چې د واش کلیمه د څلورو کلیمو څخه تشکیل شوي ده نو دلته موږ په ترتیب سره د هره یوه څخه جدا جدا یادونه کوو.
د واش یا د اوبو حفظ الصحې موضوع هغه وخت ډیره تر بحث لاندې ونیول شوه کله چې د نړۍ زیاترو هیوادونو خلکو پاکو او صحی اوبو ته لاسرسۍ نه درلودو چې په اوس کې هم دا موضوع ډیره جدي ده، د WFP د خواړو نړیوال سازمان په تازه خپره شوې څیړنه کې ویل شوي دي چې هره ورځ ټول ټال 3.575 میلونه خلک د اوبو اړونده مشکلاتو اوستونزو له امله مړه کیږي. (ګوګل)
د موږ په هیواد که د واش په اړه لومړی پالیسي په کال 2010 کې جوړه شوه، چې د تطبیق لپاره یې همکارو موسسو هم ډیره مرسته کړې ده او لا هم کارورباندې روان دی، ترڅو خلک وکولای شي چې په خپل چاپیریال کې د خوراک، څښاک او همداشان د ژوند د نورو اړتیاو لپاره د پاکو اوبو څخه استفاده وکړي. په هغه پالسۍ کې په کال 2004 کې جوړه شوي وه، د یو نفر لپاره د اوبو نورم په یوه شپه او ورځ کې 25LPCD تعین شوی وه.
#اوبه Water
اوبه یوه بې بویه او بې رنګه ماده ده چې د ځمکې په هره برخه کې پیدا کیږي. په یوه ټولنه کې خلک د مختلفو هدفونو لپاره اوبه استعمالوي لکه: د څښلو لپاره، د فاضله موادو د پاکولولپاره، او داسې نور...
دا چې د انسان بدن 60% اوبو څخه جوړ شوي دی نو د انسانانو بدن پاکو اوبو ته اړتیا لري، هم د څښلو لپاره او هم په ورځنې ژوند کې د استفادې لپاره.
دلته یو لنډه یادونه د اوبو د زېرمو څخه چې اوبه ترې په لاس راځي کوو
هغه اوبه چې د څښلو، د مينځلو اود خوړو د پخولو لپاره په کار اچول کېږي، د باران اوبو، د ځمکې د مخ اوبه (لکه بندونو يا سيندونو) او يا د ځمکې د لاندي اوبه (لکه څاگانو اويا چېنو) څخه په لاس راځي، د تازه اوبو اندازه محدوده ده، او په دوا مداره تو ګه په طبيعت کې په دوران کې وي.
Quality of Water څه شي دي ؟
د اوبو کېفيت اصطلاح د مايکرو بيالوژيکې، فزيکې او کېمياوي خواصو د هغي د پاره پکار وړل کېږي، ترڅو د هغي وړتيا د گټي اخستلو د پاره معلومه شي.
ډير ددي خاصيتونو، د هغو موادو ترکنترول اونفوذ لاندي راځي چې د حل شوي اويا د اوبو په مخ داخليږي. اوبه په خالصه توگه په طبعت کې کمي پيداکېږي، او په معمولي توګه د مختلفو موادو څه اندازه پکې وي، د اوبو څه گټه اخستونکې د خپلي پوهي سره سم د ښو اوخرابو اوبو په هکله تعبيرونه کړي دي.
هر کله چې اوبه پاکې معلومي شي، بد خوند اوبوي ونلري، خلک فکر کوي چې ښي اوبه دي. کله چې اوبه پاکې معلومي نشي، يا خراب بوي او خوند ولري، هغي ته خرابي اوبه وايي. په داسي حال کې چې صافي اوبه چې هيڅ بوي ونه لري، مگر لرونکې د حل شوو موادو وي او د ناروغۍ پيداکوونکو موجوداتو لرونکې اود صحت د پاره مضر وي، تل د څښلو د پاره بي خطره کېدلي نشي.
دا دي حقيقت ښکارندوي دي چې ځيني اوبه چې د ښو سرچېنو څخه تر لاسه کېږي رد کېدلي شي، په داسي حال کې چې ځيني د خرابو منابعو اوبه د قبول وړگرځيدلاي شي.
یا چټلیدل Water Pollution څه شي دي؟
کله چې اوبه د طبيعي او غير طبيعي فعاليت په نتيجه کې خپل کېفيت دلاسه ورکوي او د څښلو وړتيا دلاسه ورکوي، د اوبو چټليدل واقع کېږي. چټل مواد د انسانانو د فعاليت او د طبيعي حوادثو په اثر خپل ځان د اوبو منابعو ته رسوي. يعني اوبه چې د مردارو موادو لرونکې وي کار اخستل انسانان د صحي ستونزو اوحتي د مړيني سره مخامخ کوي. انساني فعاليتونه چې د اوبو په کېفيت باندي تاثير آچوي عبارت دي له:
دځمکو ډير خړوبول
د معدنونو کشفول
صنعتي فعاليتو نه
له نفوس نه ډک استوگني ځايونو کې اوسيدل (په خاصه توگه هغه ځايونه چې د پاکۍ او صفائۍ له اړخه په ټيټه سطح کې وي ) بغير له دي نه انساني فعاليتونه، طبيعي او جيولوجيکې حوادث چې د اوبو سرچېنو ته نژدي واقع کېږي، هم د استوگن ځايونو د اوبو کېفيفت باندي تاثير آچوي.
Insanitary Water
خرابي اوبه هغه اوبه دي چې د کارخانو، زراعتي موسيساتو، د انسانانو او حيواناتو د غايطه موادو د شفاخانو ، حمامونو د مينځلو او همدارنگه د ودانيو د بامونو، ديوالو، سړکونو، ډگرونو څخه مينځته راغلي وي د خرابو اوبو خواص د سرچېني اخيستلو هغه ساحو چې اوبۀ تري تيريږي او څه قسم مواد د ځان سره لري اړه لري مثلاَ د ځان سره دغه اوبه منرالي مواد، زهري مواد، عضوي مواد چې دغه عضوي مواد د کم بوي لرونکې دي يا زيات چې ددي په اثر د هغه غازاتو اندازه چې خراب بوي لري هواته پورته کېږي او دهوا د ککړ والي باعث گرځي.
هغه اوبه چې د حفظ الصحي Hygiene له نظره زياتي خرابي دي هغه د حيواناتو د غايطه موادو يا هغه ځاي چې هلته غايطه مواد جمع کېږي چې دغه ټولي اوبۀ يو ډول کېفيت لري مثلاَ په يوليتر اوبو کې کېدائي شي د مايکرو اورگانيزمونو تعداد څوسوه اویا تريو ميليون پوري ترسترگو شي چې په دا ډول اوبو کې پاتوجن مکروبونه د پازيتونو هگۍ هم اوجود لري.
همدارنگه هغه اوبه چې د صنعتي کارخانو څخه را اوځي لرونکې دمختلفو خواصو وي چې څه قسم مواد پکې مينځل شوي دي اوپه کومو طريقو سره د فابريکو په اوبو کې زهري مواد هم و جود لري چې پدي ډول اوبو کې د فينول سينات، ارسينک، مس، سرب، نايترو جن لرونکې مرکبات او نورکېمياوي مرکبات هم موجود وي که دا ډول اوبو څخه استفاده وشي په انسانانو، حيواناتو، ماهيانو او چرگانو کې د مړيني سبب گرځي. هغه اوبه چې د مسلخ اوهغه ځايونو څخه چې هلته د حيواناتو د پوستکو، وړيو، پروسيس ترسره کېږي، بيولوژيکې فابريکو ،د کلينيکونو څخه اوهمدارنگه د حيواني فارمونو څخه راوځي چې د غايطه موادو ادرار زياته اندازه
دځانه سره لري چې زياته اندازه د ساري ناروغيو مايکرو اورگانيزموعاملين د ځآنه سره لري.
په هر ښار او ښارګوټي کې د فاضله اوبو مختلف ډولونه لکه د تشنابونو څخه مصرف شوې اوبه، د پخلنځیو، لاسینځیو، لاس مینځونکو، د مختلفو صنعتي پروسو فاضله اوبه، د انسانانو او حیواناتو غایطه مواد، د کوڅو اوسرکونو د جارو فاضله مواد، صنعتي فاضله مواد او داسې نور هره ورځ تولیديږي.
که چیرې د فاضله موادو راټولولو، تصفیه کولو او لېرې کولو لپاره مناسب ترتیبات ونه نیول شي کوم چې د ښار او ښارګوټي څخه تولیدیږي، نو دا جمع کیږي او یو داسې خراب حالت رامنځته کوي، چې د فاضله اوبو د جمع کېدو له امله د کورونو، سرکونو مصونیت په خطر کې اچوي. سربیره پردې د خوسا او ولاړو اوبو څخه مرضونه او بکتریاوې را پیدا کيږي او د خلکو صحت په خطر کې کوي. د څښلو اوبه ټولې ککړیږي او په پایله کې غیر روغتیایي حالت رامنځته کیږي، چې د ښاراو ښارګوټو خلکو ژوند د مشکلاتو سره مخ کیږي.
نو په دې اساس د ښار او ښارګوټي اوسیدونکو د دلچسپۍ لپاره دا اړینه ده چې ټول تولید شوي فضولات باید راټول، تصفیه او لیرې شي اوپه داسې ډول چې د ښار خلکو ته هیڅ ویجاړی یا خرابۍ سبب نشي.
د Sanitary کارونه له هغه ځایه څخه شروع کیږي په کوم ځای کې چې د اوبو رسولو انجنیري کارونه ختم شي. ټولو لوازمو اوشیردهنونو ته چې اوبه ورسیږي د استعمال څخه وروسته د فاضله اوبو سیستم ته داخلیږي، Sanitary انجنیري د فاضله اوبو د راټولولو څخه شروع کیږي او وروسته جریان او یا د اوبو کومې زېرمې ته چې تصفیه شوي حالت کې وې بیرته ورګرځي یا دا خلیږي.
د Sanitary System په ودې سره به کولای شو چې د بېلا بیلو امراضو څخه چې د ککړو اوبو څخه منځته راځي مخنیوی وکړو، چې ددغې موخې لپاره باید د فاضله اوبو سیستمونه په معیاري شکل سره جوړ شي.
Hygiene
حفظ الصحه څه شی دی؟
حفظ الصحه د خپل ځان او د شااوخوا پاک ساتل د بېلا بیلو مرضونو د خپریدو څخه، حفظ الصحه کې د کورنو، ښوونځیو او عامه ځایونو او خلکو د پاک ساتل دي د اسهال او د پوستکو او نورو مرضونو څخه شامل دي.
د خپل ځان حفظ الصحه په دغه برخه کې د خپل بدن پاک ساتل، د کالیو پاک ساتل همدا شان د خپلو ورځنیو شیانو پاک ساتل چې په ورځینې ژوند کې ترې استفاده کیږي.
د حفظ الصحه په برخه کې باید موږ هر یو د خپل ځان او خپل چاپیریال ته ډیر متوجه اوسو، خپل بدن باید پاک وساتو د تشناب څخه د روتلو په وخت کې باید لاسونه په صابون ومینځو، او دا کار باید خپلو ماشومانو ته هم ورزده کړو. فاضله مواد باید منظو ځایونو ته انتقال شي، هغه څاه ګانې چې د څښلو اوبو لپاره ترې استفاده کیږي باید چې وخت نا وخت ورته کیمیاوې مواد چې د اوبو په تصفیه کې په کاریږي استفاده وشي.
همدا شان د اوبو ذخیره چې د اوبو د ذخیره کولو لپاره ترې استفاده کیږي، باید چې دریو او څلور اونیو وروسته پاکې شي او د مکروب ضد موادو پواسطه ومینځل شي ترڅو مکروب یې له منځه لاړشي.
هغه اهلي حیوانات چې په کورونو کې پاتي کیږي، د هغوي سره د تماس څخه وروسته باید چې لاسونه په صابون پریمنځل شي.
نوټ: د WASH په اړه د مطالعې څخه داسې څرګندیږي چې دغه موضوع د پاکو اوبو رسول، د خپل صحت او د فاضله اوبو په کنترول باندې راڅرخيږي.
د علم رسولو کې نیت کمی مکوئ. کاپی له عالمی او
عصمت الله عصمتي
Click here to claim your Sponsored Listing.
Category
Website
Address
Kabul